Bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym

15 Wrzesień, 2020
Na przestrzeni ostatnich dekad liczba pacjentów cierpiących na bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym zmniejszyła się w znaczący sposób. Jeszcze na początku XX wieku odsetek ten wynosił 60%. Dziś wynosi on 11% dla przypadków, gdy nakłucie wykonuje się cienką igłą.

Eksperci szacują, że bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym dotykają około 40% pacjentów poddawanych nakłuciom lędźwiowym lub znieczuleniu podpajęczynówkowemu. Ogólnie rzecz biorąc jest to stan, który ustępuje samoistnie.

Na przestrzeni ostatnich dekad liczba pacjentów cierpiących na bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym zmniejszyła się w znaczący sposób. Jeszcze na początku XX wieku odsetek ten wynosił 60%. Dziś wynosi on 11% dla przypadków, gdy nakłucie wykonuje się cienką igłą.

Nakłucie lędźwiowe to zabieg wykonywany w celu zastosowania znieczulenia miejscowego, w celach diagnostycznych lub terapeutycznych. Czasami powoduje obniżenie ciśnienia wewnątrz czaszki, a to z kolei prowadzi do bólów głowy.

Lekarze wykonali pierwsze nakłucia lędźwiowe pod koniec XIX wieku. Na początku XX wieku częstość występowania bólów głowy w wyniku tego zabiegu wynosiła 60%. Z biegiem czasu odsetek ten malał i utrzymuje się dziś na poziomie 11%.

Czym w ogóle jest nakłucie lędźwiowe i do czego się je stosuje?

Nakłucie lędźwiowe to zabieg kliniczny mający na celu pobranie płynu mózgowo-rdzeniowego. Jest również wykonywany w celu znieczulenia lub podania leku. Płyn ten znajduje się w mózgu i rdzeniu kręgowym. Działa jak rodzaj poduszki.

Podczas zabiegu lekarz wprowadza igłę między dwa kręgi odcinka lędźwiowego kręgosłupa do kanału kręgowego. W zależności od celu nakłucia lędźwiowego wykonuje się jedną z następujących czynności:

  • Lekarz pobiera niewielką ilość płynu mózgowo-rdzeniowego, który następnie inny specjalista zbada w laboratorium.
  • Usunięta zostanie pewna ilość płynu, aby zmniejszyć ciśnienie w kanale kręgowym.

W kolejnym kroku w obu przypadkach lekarz wstrzykuje środek znieczulający. Następnie usuwa igłę. Jeśli jednak dochodzi do bardzo dużej utraty płynu mózgowo-rdzeniowego wskutek zabiegu, ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego w jamie czaszkowej spada, co może powodować bóle głowy.

Być może uznasz także ten artykuł za interesujący: Znieczulenie ogólne: rodzaje i stosowanie

Bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym

Bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym występują zwykle jako bóle obustronne. Innymi słowy, odczuwalne są po obu stronach głowy. Często zdarza się, że manifestują się natychmiast, a w każdym razie w okresie nieprzekraczającym pięciu dni po zabiegu. Normalne jest to, że znikają samoistnie w czasie krótszym niż tydzień.

W typowych przypadkach ból nasila się, gdy pacjent siedzi lub stoi. Dlatego lekarze zalecają pozostanie w pozycji leżącej. Bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym występują głównie u kobiet w wieku od 8 do 30 lat, które cechują się niską masą ciała.

Schemat nakłucia

Z drugiej strony objawy bólów głowy po nakłuciu lędźwiowym w dużej mierze zależą od rodzaju igły, z której korzystał chirurg, zastosowanej techniki oraz umiejętności lekarza, który przeprowadził zabieg.

Im mniejszy rozmiar igły, tym mniejsze ryzyko wystąpienia bólów głowy po zabiegu. Bardzo cienkie igły zmniejszają odsetek chorych do jedynie 11%.

Zapewne zaciekawi Cię także nasz inny artykuł: Akupunktura ucha jako metoda leczenia choroby Parkinsona

Objawy tego schorzenia i diagnoza

Głównym objawem tego zjawiska są tępe, pulsujące bóle głowy o różnym nasileniu, od łagodnego do wręcz powodującego niezdolność do normalnego funkcjonowania. Występują one do kilku dni po po nakłuciu lędźwiowym. Ból nasila się, gdy pacjent wstaje i słabnie, gdy się kładzie.

Bólom głowy mogą towarzyszyć inne objawy, takie jak zawroty, dzwonienie w uszach, podwójne lub niewyraźne widzenie, nudności, utrata słuchu oraz sztywność i ból karku. Obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego ujawnia między innymi zmniejszenie struktur wewnątrz czaszki.

Diagnoza ma charakter kliniczny. Czasami lekarz zleci badanie za pomocą rezonansu magnetycznego inne podobne testy, aby wykluczyć inne możliwe przyczyny bólu głowy.

Inne dane, jakie należy koniecznie wziąć pod uwagę, jeśli cierpisz na bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym

Lekarze zalecają pacjentom położenie się przez okres nie krótszy niż 12 godzin, jeśli po nakłuciu lędźwiowym wystąpi ból głowy. Ból pojawia się zwykle 15 minut po zajęciu pozycji siedzącej lub stojącej. W ten sposób pacjent może nadal robić takie rzeczy, jak pójście do łazienki lub zjedzenie posiłku.

Picie dużej ilości wody lub innych napojów pomaga szybciej zregenerować utracony płyn mózgowo-rdzeniowy, zwłaszcza w ciągu 24 godzin po zabiegu. Podobnie, jeśli lekarz nie wskaże inaczej, zaleca się picie kawy lub napojów zawierających kofeinę.

Ból głowy

Bóle głowy po nakłuciu lędźwiowym powinny ustąpić samoistnie po kilku dniach. Jeśli dolegliwości są jednak bardzo intensywne lub nie ustępują w ogóle ani na chwilę przez kilka godzin po zabiegu, pacjent będzie musiał skonsultować się z lekarzem.

Ponadto należy koniecznie skontaktować się ze specjalistą, jeśli wystąpią wymioty i mrowienie lub drętwienie nóg. Podobnie, jeśli występują trudności w oddawaniu moczu, ból lub krwawienie w miejscu, w którym chirurg wprowadził igłę, także nie należy zwlekać przed zasięgnięciem porady pracownika służby zdrowia.

  • Herrera Salas, S. (2016). Cefalea post punción lumbar. Revista Médica de Costa Rica y Centroamérica, 73(620), 443-448.