Nękanie wśród dzieci: jego ofiarą może paść każdy!

Wrzesień 25, 2019
Co powinieneś zrobić jako rodzic, gdy Twoje dziecko jest ofiarą zastraszania w szkole? W naszym dzisiejszym artykule zamierzamy podać Ci pomocną dłoń prezentując kilka przydatnych rozwiązań dla tego problemu.

W ostatnich latach historie, których tematem jest nękanie wśród dzieci stają się coraz to bardziej i bardziej popularne w mediach i nagłówkach wielu gazet. Termin ten jest na ustach wszystkich. O ile wszyscy wiemy, co to takiego, to jednak niewielu z nas naprawdę wie, jak się zachować, gdy nagle się okaże, że my także mamy z nim do czynienia.

Zwykle nie za bardzo wiemy, co możemy zrobić, gdy nękanie wśród dzieci dotyka także i naszej pociechy. Na początku przyjmujemy jednak założenie, że w końcu dzieci powinny nauczyć się rozwiązywać swoje własne problemy, nieprawdaż? Pytanie, które zawsze w takich przypadkach się pojawia jako pierwsze, brzmi: „czy powinieneś wkroczyć w tę sytuację i spróbować obronić swoje dziecko, czy też nie?”

I właśnie między innymi z tego powodu chcielibyśmy zaprezentować Ci kilka pomysłów dotyczących tego, co zrobić, jeśli nękanie wśród dzieci stało się nagle i Twoim problemem (a konkretnie Twojej córki lub syna). Jeśli poświęcisz kilka minut na przeczytanie naszego dzisiejszego artykułu, to z pewnością będziesz w stanie dowiedzieć się wielu ciekawych rzeczy na ten właśnie temat. Zapraszamy zatem do lektury!

Czym dokładnie jest nękanie wśród dzieci?

Co powinieneś zrobić jako rodzic, gdy Twoje dziecko staje się ofiarą zastraszania w szkole? W naszym dzisiejszym artykule zamierzamy podać Ci pomocną dłoń prezentując kilka przydatnych rozwiązań dla tego problemu. Ale najpierw musimy pokusić się o definicję tego zjawiska, żeby mieć pewność, że rozumiemy je w ten sam sposób.

Nękanie wśród dzieci lub systematyczne zastraszanie może mieć zarówno charakter fizyczny, jak i emocjonalny. Może także polegać na działaniach o charakterze społecznym, takich jak na przykład unikanie i ignorowanie.

Nękanie wśród dzieci się to dynamiczne rozwinięcie zjawiska konsekwentnego znęcania się strukturalnego między rówieśnikami przez pewien czas. Jednak tego rodzaju nadużycia i postawy nie zawsze mają charakter typowo fizyczny. Często zachodzi zjawisko dokładnie odwrotne.

Nękanie wśród dzieci może obejmować na przykład wszelkiego rodzaju szkodliwe i toksyczne postawy wobec ofiary. Zaliczamy do nich między innymi obelgi, ostracyzm, okrutne żarty i terroryzowanie za pośrednictwem Internetu.

Według danych z wyników badań zatwierdzonych oficjalnie przez Światową Organizację Zdrowia (oryg. World Health Organization – WHO), wszelkiego rodzaju zastraszanie przez grupę rówieśniczą dotyka prawie 32% dzieci w wieku od 9 do 18 lat na całym świecie.

W kilku badaniach uzupełniających naukowcy stwierdzili także, że wpływ takiego nękania jest zawsze negatywny dla dziecka w perspektywie krótko-, średnio- oraz długoterminowej. Nękanie wśród dzieci nie jest problemem, który należy pozostawić im do rozwiązania na własną rękę.

Zamiast tego Twoim obowiązkiem jako rodzica lub opiekuna (krótko mówiąc jako osoby dorosłej) jest podjęcie odpowiednich działań w imieniu każdej ofiary dowolnego rodzaju zastraszania ze strony rówieśników.

Jeśli Twoje dziecko stało się ofiarą jakiegokolwiek znęcania się przez rówieśników w jakimkolwiek środowisku, powinieneś zarezerwować sobie kilka minut na lekturę dalszej części naszego dzisiejszego artykułu. Za chwilę zaprezentujemy Ci kilka sposobów, dzięki którym będziesz w stanie samodzielnie rozwiązać problemy obejmujące nękanie przez dzieci, zarówno fizyczne, jak i emocjonalne.

Jak postępować w obliczu zastraszania?

Rola rodziców w sytuacjach związanych z zastraszaniem ma zasadnicze znaczenie dla wyeliminowania tego problemu. Wynika to z tego, że, wystawienie dziecka na taką sytuację może głęboko negatywnie wpłynąć na jego rozwój emocjonalny oraz fizyczny.

Jednak zanim zaczniesz wykonywać jakiekolwiek kroki w tej sprawie, musisz najpierw poświęcić trochę czasu na zrozumienie zasady leżącej u podstaw zastraszania dowolnej postaci.

1. Dlaczego w ogóle występuje nękanie wśród dzieci?

Nękanie wśród dzieci ma miejsce przede wszystkim wtedy, gdy dana osoba jest nieustannie dręczona poprzez popychanie, rozpowszechnianie złośliwych plotek na jej temat, obelgi, bicie, a nawet ataki o charakterze seksualnym ze strony innej osoby lub grupy. Dość często „wymówką” dla takich ataków są:

  • Wygląd fizyczny ofiary.
  • Jej status społeczno ekonomiczny.
  • Dziwne, niestandardowe w oczach napastników zachowanie (na przykład nieśmiałe lub w inny sposób bezbronne dzieci są często łatwym celem okrutnych ataków ze strony rówieśników).
  • Uwarunkowania rasowe lub religijne.
  • Skłonności homoseksualne. W tym konkretnym przypadku nie ma znaczenia, czy ofiara naprawdę wykazuje skłonności homoseksualne, czy też nie. Często wystarczy po prostu, aby agresor w ten sposób pomyślał i zaczął rozpowiadać, że ma zamiar zastraszyć kogoś takiego.

Oceniając to, czy Twoje dziecko stało się naprawdę ofiarą zastraszania, zastanów się najpierw, czy takie akty nasiliły się ostatnio i czy zostały utrzymane przez określony czas, czy też jest to sytuacja jedynie jednorazowa.

Jest to klucz do ustalenia tego, czy masz do czynienia z nękaniem dziecka przez długi czas, czy też jedynie z jednorazowym przypadkiem agresji.

2. Dlaczego warto interweniować i podjąć działania, jeśli widzisz nękanie wśród dzieci?

Prześladowanie dziecka, nastolatka lub nawet osoby dorosłej może doprowadzić do rozwoju ciężkiej postaci depresji. Przed wyborem sposobu, w jaki zechcesz przeciwdziałać zjawisku zastraszania, zastanów się najpierw, dlaczego jako rodzic powinieneś podjąć działania w tej konkretniej sprawie. Musisz być bowiem wewnętrznie przekonany do tego, że wszelkie nadużycia utrzymujące się z czasem bardzo zaszkodzą Twojemu dziecku.

Nękanie wśród dzieci wiąże się z wieloma negatywnymi i trudnymi do zwalczenia konsekwencjami. Do najpoważniejszych z nich należą między innymi:

  • Niskie poczucie własnej wartości.
  • Nadmierny stres, często o postaci chronicznej.
  • Stany lękowe i niepokój.
  • Depresja. Pamiętaj w tym miejscu, że ciężkie przypadki depresji mogą doprowadzić nawet do popełnienia samobójstwa. Niestety wiele ofiar długoterminowego zastraszania wybiera tę właśnie opcję, gdy nie są one w stanie już znieść ciągłego atakowania ich i niszczenia ich dobrego samopoczucia.

Zobacz także: Samodzielne myślenie oraz jak zwiększyć poczucie własnej wartości

3. Strategie działania dla rodziców zajmujących się nękaniem dzieci

Zobaczmy teraz, jak rodzice mogą podjąć skuteczne działania przeciwko zjawisku zastraszania dzieci.
Ważne jest przede wszystkim to, aby zachować spokój i zimną krew podczas całego procesu. Musisz być filarem dla swojej pociechy, na którym będzie mogła się ona zawsze opierać.

Pierwszy krok: zbadaj okoliczności wydarzenia i dowiedz się, co się tak naprawdę stało.

Posłuchaj tego, co Twoje dziecko ma do powiedzenia. Niezależnie od tego, czy dowiedziałeś się tego, co się z nimi dzieje, czy też nie, jeśli ufa Ci ono na tyle, aby o tym porozmawiać, po prostu go wysłuchaj. Ale jednocześnie nie prowadź przesłuchania i nie oceniaj dziecka. Nigdy nie karz go za mówienie prawdy.

Spraw, aby Twoje dziecko czuło się bezpiecznie. W rzeczywistości liczy ono na Twoje pocieszenie i wsparcie z Twojej strony. Prawdopodobnie jest przytłoczone i smutne. Musi więc poczuć się kochane i chronione. Niezależnie od tego, ile ma lat.

Poznaj bezsporne fakty. Wiedza to potęga. A to oznacza, że musisz najpierw poznać wszystkie szczegóły przed podjęciem jakichkolwiek działań. Pamiętaj, słuchaj bez osądzania dziecka i zachowaj swoje reakcje na później, gdy nie będzie już ono w Twoim bezpośrednim otoczeniu. Dowiedz się, co dokładnie z nim się stało dokładnie i tak szczegółowo, jak to tylko możliwe. Poznaj daty, miejsca, świadków, przebieg zastraszania, dowody na nie i tak dalej.

Poinformuj swoje dziecko, że doceniasz to, że zdecydowało się opowiedzieć Ci to, co się dzieje w jego życiu. W bardzo wielu przypadkach młode osoby mogą poczuć się zdradzone i nieważne poprzez nadmierne lekceważenie ze strony rodziców. Ponadto taka sytuacja powoduje, że czują się z tego powodu całkiem winne. Poinformuj zatem swoją pociechę, że postąpiła w pełni słusznie i właściwie.

Przeczytaj również: Toksyczne osoby – 7 podstawowych typów

Drugi krok: podejmij odpowiednie kroki

Na początek spotkaj się z nauczycielem (wychowawcą klasy) swojego dziecka, jeśli cały problem dotyczy środowiska szkolnego. Powinien on najlepiej wiedzieć, co się dzieje i jak należy odpowiednio postępować, jeśli w ogóle już tego nie zrobił.

Następnie porozmawiaj z dyrektorem szkoły swojej pociechy. Jeśli nękanie wśród dzieci nie ustaje po interwencji u nauczyciela i dyrekcji, powinieneś zwrócić się do właściwego organu o jeszcze wyższej randze. Nękanie wśród dzieci prowadzi zawsze do rozwoju poważnych szkód w sferze emocjonalnej, a nawet fizycznej ofiary. To samo zagraża także i Twojemu dziecku.

Poproś o spotkanie z dyrektorem i upewnij się, że nauczyciel również w nim uczestniczy tak, abyś mógł zakończyć to wszystko tak szybko, jak to możliwe. Następnie spotkaj się także z rodzicami sprawcy zastraszania.

Dyrekcja szkoły może na przykład umówić Cię na spotkanie wspólnie z rodzicami agresora. Pamiętaj, że może to być dosyć burzliwa i nieprzyjemna rozmowa. Wynika to z tego, że każdy rodzic automatycznie zakłada dobro swojej pociechy i będzie ją chronił za wszelką cenę.

Policja, infolinie i inne opcje, jakie masz do dyspozycji.

Jeśli szkoła Ci nie pomoże, zgłoś sprawę lokalnej policji. Jeśli wszystkie powyższe kroki Cię zawiodą, a zastraszanie będzie dalej kontynuowane, nie wahaj się przed złożeniem odpowiedniego zawiadomienia służbom policyjnym.

W wielu miejscach na świecie działają także odpowiednie infolinie. Także i w Polsce. Możesz zatem znaleźć swój lokalny oddział na przykład poprzez proste wyszukiwanie w Internecie. Ponadto kampanie przeciw zastraszaniu z udziałem dzieci są często reklamowane w radiu i telewizji.

Niełatwo jest określić, jak należy postępować, gdy odkryjesz nękanie wśród dzieci. Czasami takie działanie może wydawać się mocno przesadzone, ale tak nie jest. Nie wahaj się podjąć wszelkich kroków w tej sprawie, jeśli ktoś znęca się nad Twoim dzieckiem.

To nie jest problem Twojego dziecka i nigdy nie powinniśmy pozwolić mu, aby rozwiązywało go sobie na własną rękę.

  • Musalem, Ricardo. Castro, Paulina. (2014). Qué se sabe de bullying. https://doi.org/10.1016/j.rmclc.2014.12.002
  • Ministerio de Educación de Ontario. Intimidación: todos podemos detenerla. http://www.edu.gov.on.ca/eng/multi/spanish/bullyinges.pdf
  • ChildHelp. Prevención de la intimidación: Lo que los padres y los niños pueden hacer para detener la intimidación en conjunto. https://www.childhelp.org/blog/bullying-prevention-tips-parents-children/?lang=es