Wysypka skórna: objawy, przyczyny i leczenie

28 września, 2020
W ostatnich dziesięcioleciach choroby skóry stały się problemem zdrowotnym, który dotyka coraz więcej ludzi na świecie. Wysypka skórna jest jedną z reakcji skóry, która objawia się zaczerwienieniem i świądem w określonym obszarze.

W życiu codziennym dotykamy wszelkiego rodzaju przedmiotów i nie zdając sobie z tego sprawy, mamy kontakt z wieloma drobnoustrojami. Te organizmy mogą czasami powodować niewielkie erupcje na skórze. Tego typu czerwonawe zabarwienie skóry, które reaguje na alergeny, określa się jako wysypka skórna.

Skóra to pierwsza bariera obronna, jaką posiadamy przed jakimkolwiek czynnikiem zewnętrznym. Dlatego tak ważne jest, abyśmy zwracali na nią uwagę i poświęcali czas na jej właściwą pielęgnację. Poniżej dowiesz się, czym jest wysypka skórna, jak powstaje i co możemy zrobić, aby jej zapobiec.

Co to jest wysypka skórna?

Zaburzenie znane jako wysypka skórna to zwykle zaczerwienienie występujące na skórze, któremu towarzyszą niewielkie zmiany, takie jak krosty lub pokrzywka w określonych miejscach.

Przyczyna tego typu wykwitów na skórze może się wiązać z różnymi czynnikami. W zależności od przyczyny, koloru i tego, jak się objawia, możemy mówić o dwóch typach zaburzenia:

  • Zapalenie kontaktowe skóry.
  • Zmiany łojotokowe

Kontaktowe zapalenie skóry

Jest to schorzenie skóry, które pojawia się, gdy dana osoba cierpi na reakcję alergiczną na jakiś związek chemiczny lub czynnik fizyczny. Obecnie każdy produkt, który włączamy do naszego użytku, zawiera składniki, które mogą powodować zmiany i uszkodzenia skóry. Oto kilka przykładów:

Ten typ zapalenia skóry dzieli się z kolei na dwie kategorie: kontaktową i alergiczną. Jej objawy są identyczne, ale różnią się przebiegiem choroby i jej patofizjologią.

Swędzenie skóy
Zapalenie skóry to postać wysypki skórnej, która powoduje intensywne swędzenie

Łojotokowe zapalenie skóry

Jak wykazało badanie opublikowane w Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology, ten rodzaj zapalenia skóry dotyka od 1 do 3% zdrowej populacji. Dlatego można powiedzieć, że łojotokowe zapalenie skóry jest częstą i nawracającą chorobą zapalną.

U osób dotkniętych tym schorzeniem obserwuje się tłustą skórę o barwie od różowej do czerwonej, której towarzyszy łuszczenie się skóry o żółtawym kolorze. Do rozwoju choroby przyczynia się zaburzone funkcjonowanie gruczołów łojowych w tej chorobie.

Dowiedz się więcej również na ten temat: Uporczywe swędzenie skóry – co może oznaczać?

Wysypka skórna  – jej objawy i przyczyny

Często objawy charakteryzują się pojawieniem się wyprysków i swędzeniem skóry w określonym miejscu na ciele. Może wystąpić również pieczenie, świąd, rumieniowe plamki, grudki, pęcherzyki i zlokalizowane pęcherze.

Jednak w szczególności łojotokowe zapalenie skóry objawia się raczej jako tłusta i żółtawa skóra. Tego typu zmiany najczęściej atakują okolice ust, powieki i brwi, skórę głowy i klatkę piersiową.

Niektórzy ludzie są bardziej podatni niż inni na występowanie wysypki skórnej. Zależy to od takich czynników jak wiek, płeć i predyspozycje genetyczne. Lokalizacja zmian skórnych ma również wpływ na stopień dokuczliwości tego zaburzenia.

Wysypka skórna może pojawić się nagle pod wpływem różnych czynników sprawczych. Najczęstsze to zakażenia mikroorganizmami a także reakcje na alergeny lub chemikalia znajdujące się w tkaninach, środkach czystości i kosmetykach.

Kontaktowe zapalenie skóry powstaje natomiast w wyniku uszkodzenia skóry przez substancję chemiczną. Jednak alergia powstaje z powodu reakcji nadwrażliwości, która pojawia się 48 godzin po ekspozycji na alergen.

Pewne produkty, które powodują takie podrażnienie w kontaktowym zapaleniu skóry, to kortykosteroidy, leki przeciwhistaminowe, antybiotyki i kremy do opalania.

Z drugiej strony, łojotokowe zapalenie skóry wydaje się być raczej spowodowane przez grzyby i predyspozycje genetyczne. Ma to miejsce na przykład w przypadku drożdżaków Malassezia, grzybów występujących na skórze, które wytwarzają podrażniające metabolity powodujące zapalenie.

Wykazano również, że pacjenci cierpiący na inne choroby, takie jak HIV lub po przeszczepie narządu, są bardziej podatni na tego typu zmiany skórne.

Krem na swędzącą skórę
Wysypka skórna może powstawać na skutek obecności bakterii, grzybów, a nawet przyjmowania niektórych leków

Przeczytaj także ten ciekawy artykuł: Wysypka na ciele — jak sobie z nią poradzić?

Leczenie wysypki skórnej

Jednym z najskuteczniejszych sposobów zapobiegania wysypkom skórnym jest wiedza, jakie związki wywołują alergie. To pozwoli uniknąć szkodliwego kontaktu z tymi substancjami. Chociaż często pojawia w tym kontekście problem, który polega na trudności w rozszyfrowaniu nomenklatury składników chemicznych na etykiecie.

Dermatolodzy i alergolodzy przede wszystkim powinni brać pod uwagę, które związki najczęściej wywołują alergie, i które najczęściej występują w produktach do higieny osobistej i lekach. Dzięki temu ich diagnoza będzie bardziej bezpośrednia i szybsza.

Podsumowując, rodzaj wysypki skórnej, która się pojawia, zależy od produktu, mikroorganizmu lub czynnika fizycznego, który ją wywołuje. Dlatego wybór leczenia również będzie zależał głównie od czynnika sprawczego.

  • Karakadze, M.A., Hirt, P.A. and Wikramanayake, T.C. The genetic basis of seborrhoeic dermatitis: a review. J. Eur. Acad. Dermatol. Venereol. (2018) 32(4):529-536.
  • Nguyen, H.L. and Yiannias, J.A. Contact dermatitis to medications and skin products. Clin. Rev. Allergy Immunol. (2019) 56(1):41-59.
  • Grice, Elizabeth A., and Thomas L. Dawson. “Host–microbe interactions: Malassezia and human skin.” Current opinion in microbiology 40 (2017): 81-87.