Leczenie anemii - możliwości farmakologiczne

09 lipca, 2020
Leczenie farmakologiczne anemii jest oczywiście możliwe i zależy od przyczyny choroby. Zasadnicze znaczenie ma postawienie dokładnej diagnozy, co pozwoli wybrać właściwą opcję terapeutyczną. 

Leczenie anemii przy użyciu farmakologii będzie oparte o inne środki i zabiegi w zależności od rodzaju przyczyny niedokrwistości w naszym organizmie.

Nie każdy rodzaj anemii będzie reagować na to samo leczenie. Dlatego wyróżniamy wiele farmakologicznych możliwości terapii niedokrwistości.

Niedokrwistość, tj. anemia jest patologią, która powoduje spadek poziomu żelaza we krwi. Dzieje się tak, gdy zmniejsza się stężenie hemoglobiny, która jest bogatą w żelazo cząsteczką obecną w czerwonych krwinkach.

Aby rozwiązać ten problem, wyróżniamy dziś rozmaite skuteczne możliwości terapeutyczne, które postanowiliśmy opisać w tym artykule. Tym razem koncentrujemy się na rozwiązaniach opartych o farmakologię.

Leczenie anemii w sposób farmakologiczny polega głównie na dostosowaniu lub skorygowaniu konkretnej przyczyny niedokrwistości. Tutaj wymienić możemy:

Anemia i jej przyczyny

Istnieją trzy główne przyczyny anemii.

Pierwsza z nich może być wywołana przez brak własnej syntezy wystarczającej ilości czerwonych krwinek, które te zawierają hemoglobinę. Z kolei hemoglobina jest molekułą, która przenosi tlen wokół ciała.

Krew i leczenie anemii

Oczywiście, leczenie farmakologiczne anemii zależy od jej przyczyn. Zasadnicze znaczenie ma postawienie dokładnej diagnozy, w celu wybrania właściwej opcji terapeutycznej.

Zobacz również:

Anemia – jak leczyć bez przyjmowania żelaza?

Leczenie anemii – rozwiązania farmakologiczne

Podstawowa terapia zastępcza składników odżywczych

To pierwsze proponowane rozwiązanie farmakologiczne polega na przyjmowaniu suplementów, które to pomagają i przyczyniają się do syntezy erytropoetyny.

Ta ostatnia jest białkiem niezbędnym do tworzenia nowych czerwonych krwinek. Wśród tych suplementów zwykle wskazuje się dwa główne:

  • Sole żelaza: ich wartość terapeutyczna wzrasta, gdy są to anemie związane z niedoborem żelaza.
  • Witaminy: w szczególności witamina B12 lub kobalamina, witamina B6 lub pirydoksyna i kwas foliowy lub witamina B9. Witaminy te są niezbędne do syntezy czerwonych krwinek.

Synteza erytropoetyny

Innym farmakologicznym sposobem leczenia niedokrwistości może być podanie leków pobudzających erytropoezę. Leki te sprzyjają tworzeniu się czerwonych krwinek w szpiku kostnym.

Stosuje się je przede wszystkim w anemiach, które powodują przewlekłą niewydolność nerek. Wskazane jest również zmniejszenie liczby transfuzji krwi potrzebnych podczas niektórych ważnych operacji, ale i w okresie pooperacyjnym.

Niektóre z czynników:

  • Erytropoetyna: jest czynnikiem, który stymuluje różnicowanie i dojrzewanie czerwonych krwinek. Poziom naturalnej erytropoetyny wzrasta, gdy te z czerwonych krwinek maleją. Jest ona przydatna tylko w tych anemiach, w których występuje niedobór produkcji erytropoetyny, np. przy przewlekłej niewydolności nerek (niedokrwistość nerkopochodna).

Niedokrwistość nerkopochodna stanowi istotny problem kliniczny u chorych z przewlekłą chorobą nerek.

  • Czynniki stymulujące tworzenie kolonii granulocytów i stymulanty granulocytowe, takie jak filgrastim lub lenograstim, oraz stymulanty granulocytowo-makrofagnetyczne, takie jak sargramostim.

Są to hormony wspomagające wzrost komórek krwi wytwarzanych w szpiku kostnym. Właśnie dlatego są one przydatne w przypadkach neutropenii (obniżenie liczby granulocytów obojętnochłonnych) wywołanej chemioterapią lub po przeszczepie szpiku kostnego.

Przeczytaj też:

Anemia i niedobór żelaza: jak je odróżnić?

Leczenie anemii i immunosupresanty

Leki immunosupresyjne to związki ograniczające funkcje układu odpornościowego. Są to leki, które osłabiają układ odpornościowy i dlatego mogą być na swój sposób przydatne w patologiach, w których sam układ odpornościowy atakuje nasz organizm i szkodzi pacjentowi.

Tabletki

Niektóre rodzaje anemii są związane z nieprawidłowym funkcjonowaniem tego naturalnego systemu obronnego. Dlatego leki te są przepisywane w celu leczenia właśnie tym nacechowanych patologii.

Pamiętajmy jednak, że terapia wykorzystująca immunosupresanty wymaga ścisłego monitorowania stężeń leków we krwi.

Przeszczep szpiku kostnego

Leczenie to przyniosło wspaniałe rezultaty w przypadku niektórych rodzajów niedokrwistości. Niech przykładem będzie anemia sierpowata, na którą cierpi znaczna liczba osób.

Choroba ta powoduje, że czerwone krwinki stają się sztywne, lepkie i sierpowate. Przeprowadzono już niejednokrotnie specjalistyczny przeszczep szpiku kostnego, który z powodzeniem odwrócił tę chorobę.

Mimo to, mimo wielu dobrych rezultatów i obiecujących wyników przeszczepów – wciąż potrzebne są dalsze testy i badania uzupełniające, bowiem w przypadku anemii, przeszczep wciąż pozostaje metodą eksperymentalną.

Leczenie anemii – każda na swój sposób

Jak wyjaśniono w tym artykule, w zależności od rodzaju niedokrwistości wykazywanej przez pacjenta – specjalista zdecyduje się na inne rozwiązanie farmakologiczne.  W razie jakichkolwiek wątpliwości radzimy skonsultować się z lekarzem i wspólnie z nim zdecydować, które podejście jest najbardziej odpowiednie dla naszego schorzenia.

Sukcesem w leczeniu anemii jest niewątpliwie ustalenie jej przyczyny.

Dodatkowe informacje

Pamiętajmy też, że oprócz rozwiązań farmakologicznych możemy wdrożyć w nasze życie szereg uzupełniających nawyków, dobrych dla naszego zdrowia.

Miejmy na uwadze chociażby odpowiednią i zbilansowaną dietę. Przyswajalność żelaza z produktów roślinnych jest znikoma, w diecie pomagającej walczyć z anemią powinny więc znaleźć się głównie produkty pochodzenia zwierzęcego.

  • Shamah, T., Villalpando, S., & De la Cruz, V. (2016). Anemia. In International Encyclopedia of Public Health. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-803678-5.00018-7
  • Shaw, J. G., & Friedman, J. F. (2011). Iron deficiency anemia: Focus on infectious diseases in lesser developed countries. Anemia. https://doi.org/10.1155/2011/260380
  • Blesa Baviera, L. C. (2016). Anemia ferropénica. Pediatria Integral.