Pomiar białka całkowitego i znaczenie jego wyników

Badanie stężenia białka całkowitego jest przydatne jako pierwsze podejście w ocenie problemów z wątrobą, nerkami lub układem odpornościowym. Ponadto umożliwia lekarzom stwierdzenie stanu odżywienia.
Pomiar białka całkowitego i znaczenie jego wyników
Mariel Mendoza

Napisane i zweryfikowane przez lekarz Mariel Mendoza.

Ostatnia aktualizacja: 29 września, 2022

Pomiar białka całkowitego, znany również jako białko całkowite w surowicy, jest zlecany przez lekarza, gdy podejrzewa się:

Lekarz może również zalecić to badanie jako część rutynowej kontroli, w ramach podstawowego panelu metabolicznego. Dodatkowo stanowi ono uzupełnienie diagnostyki w przypadku niewyjaśnionego zmęczenia, obrzęku lub jakichkolwiek objawów sugerujących problemy żołądkowo-jelitowe lub zaburzenia czynności szpiku kostnego.

Pomiar białka całkowitego mierzy ilość białka we krwi. Większość laboratoriów zazwyczaj podaje całkowitą wartość białka, frakcjonowane białka (albuminę i globulinę) oraz stosunek albumin do globulin.

Jakie białka mierzy test?

Białka stanowią bardzo ważne struktury dla funkcjonowania organizmu. Służą do budowy wszystkich komórek, narządów i tkanek.

Występują ponadto w różnych formach, takich jak enzymy, nośniki substancji, dopełniacze i przeciwciała (lub immunoglobuliny). Białka osocza syntetyzują się głównie w wątrobie. Natomiast immunoglobuliny są syntetyzowane przez komórki limfoidalne w guzkach, szpiku kostnym lub śledzionie.

W osoczu krążą dwa rodzaje białek: albumina i globulina. Albumina występuje w większej proporcji, stanowiąc około 60% całkowitego białka i powstaje w wątrobie.

Odpowiada za utrzymanie koloidalnego ciśnienia osmotycznego, dzięki czemu zapobiega wyciekaniu płynu z naczyń krwionośnych do tkanki śródmiąższowej. Ponadto odpowiada za transport hormonów, witamin i minerałów, takich jak między innymi wapń.

Globuliny natomiast stanowią pozostałe 40% całkowitego białka we krwi. Reprezentują zróżnicowaną grupę. Niektóre są wytwarzane przez wątrobę, a inne przez układ odpornościowy (węzły chłonne, śledziona i szpik kostny). Ich funkcje mają na celu transport substancji i zwalczanie infekcji.

Niektóre przeciwciała.
Przeciwciała to białka, które pełnią specyficzną funkcję związaną z obroną organizmu.

Jak wykonuje się pomiar białka całkowitego?

Test białka całkowitego wykonuje się, pobierając próbkę krwi żylnej. Jeśli nie wykonujemy w tym samym czasie innych badań krwi, nie potrzebujemy wcześniejszego przygotowania (na przykład nie trzeba być na czczo).

Białka można również mierzyć w innych płynach biologicznych, takich jak mocz, płyn opłucnowy lub płyn mózgowo-rdzeniowy.

Przeczytaj więcej: 7 sposobów na naturalną redukcję białka w moczu

Pomiar białka całkowitego mierzy albuminę i globuliny. W przypadku jakichkolwiek anomalii w wynikach mogą być wymagane dalsze badania, takie jak elektroforeza białek surowicy (test immunofiksacji) i ilościowe badanie immunoglobuliny.

Elektroforeza białek surowicy mierzy różne grupy globulin. Są one pogrupowane według dziedziny badań, w zależności od sposobu migracji, i są klasyfikowane jako alfa, gamma i beta.

Interpretacja wyników

Wartości białka zmieniają się wraz z wiekiem. U osób w wieku 3 lat lub starszych za normalne uważa się:

  • Białko całkowite: od 6 do 8 gramów na decylitr.
  • Albumina: 3,5 do 5,2 gramów na decylitr.
  • Globuliny: od 2 do 4 gramów na decylitr.

Niskie wartości białka całkowitego występują w następujących stanach:

  • Niedożywienie.
  • Immunosupresja.
  • Zaburzenia hematologiczne: takie jak białaczka.
  • Zaburzenia wchłaniania jelitowego: jak w celiakii lub zapalnej chorobie jelit.
  • Choroby nerek: w kłębuszkowym zapaleniu nerek i zespole nerczycowym dochodzi do utraty białka w moczu.
  • Ciężka choroba wątroby: gdy nie występuje produkcja białka, jak przy marskości lub niewydolności wątroby.
  • Zastoinowa niewydolność serca: gdy następuje wzrost objętości osocza, co zmniejsza stężenie białka przez rozcieńczenie.

Natomiast wysokie wartości białka całkowitego można znaleźć w następujących sytuacjach:

  • Odwodnienie: w tym przypadku może wystąpić wzrost stężenia białka w osoczu z powodu niewystarczającego spożycia lub wymiotów i biegunki.
  • Przewlekłe choroby zapalne: toczeń, reumatoidalne zapalenie stawów, wirusowe zapalenie wątroby.
  • Amyloidoza: nieprawidłowa akumulacja białek w różnych narządach i tkankach.
  • Zaburzenia szpiku kostnego: szpiczak mnogi.
  • Choroby ziarniniakowe.

Oprócz całkowitej wartości białka można również ocenić stosunek albumina/globulina. Niski stosunek jest związany ze zwiększoną produkcją globuliny (jak w szpiczaku mnogim). Z drugiej strony, wysoki stosunek jest powiązany ze zmniejszoną produkcją globuliny, jak w białaczce.

Ważne jest, aby w przypadku nieprawidłowych wyników przeprowadzić dalsze badania w celu ustalenia, które konkretne białka mają nieprawidłowe wartości.
Kobieta z rakiem.
Test białka całkowitego wskazuje na zmiany nowotworowe. Dlatego wymaga szczególnej uwagi specjalistów.

Kilka rzeczy do rozważenia

W codziennym życiu istnieje wiele czynników, które mogą wpływać na wyniki badania białka całkowitego:

Chociaż obniżony poziom białka może być oznaką poważnego niedożywienia, dieta wysokobiałkowa nie podniesie całkowitego poziomu białka we krwi.

Pobieranie próbek jest wolne od ryzyka i nie trwa dłużej niż 5 minut. Jeśli jednak technik pozostawi opaskę uciskową zbyt długo, może to spowodować błędnie wysoki poziom albuminy.

To może Cię zainteresować ...
Badanie mocznika i kreatyniny w moczu: interpretacja wyników
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Badanie mocznika i kreatyniny w moczu: interpretacja wyników

W tym artykule wyjaśniono, w jaki sposób wykonuje się badanie mocznika i kreatyniny, a także co oznaczają wyniki.