Budowa anatomiczna mięśni grzbietu

12 stycznia, 2020

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu to kwestia, którą warto znać, ponieważ plecy odgrywają niezwykle ważną rolę w ciele ludzkim. Niektóre mięśnie wspomagają naszą postawę, z kolei inne odpowiadają za wykonywanie podstawowych ruchów. Czytając dzisiejszy artykuł poznasz najistotniejsze informacje.

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu jest ciekawa, zwłaszcza jeśli chodzi o mięśnie grzbietu zajmujące przestrzeń między ramionami. W tym artykule przyjrzymy się niektórym z najważniejszych mięśni pleców i dowiemy się, jaka jest ich rola.

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu – plecy

Ogólnie rzecz biorąc, plecy możemy podzielić na dwa obszary:

  1. Obszar klatki piersiowej: To górna część pleców, która łączy się z górnymi kończynami i organami klatki piersiowej, na przykład płucami czy sercem.
  2. Obszar lędźwiowy: To dolna część pleców, znajdująca się poniżej klatki piersiowej, która łączy się z lędźwiową częścią kręgosłupa i organami jamy brzusznej, na przykład wątrobą i jelitami.

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu definiuje ich funkcje zgodnie z ich położeniem w ciele człowieka i innymi strukturami, z którymi się łączą. Te mięśnie odpowiadają za postawę ciała oraz regulują trzy główne ruchy tułowia: zginanie, obracanie i prostowanie.

Stanowią częsty obiekt badań medycyny pracy ze względu na fakt, że często są uszkadzane podczas wykonywania obowiązków zawodowych.

Mięśnie grzbietu chronią ograny klatki piersiowej i brzucha, tworząc część ścian, które odgradzają je od zewnątrz. Niektóre z tych mięśni, zazwyczaj najmniejsze, stanowią również część mechanizmów mobilizujących górne kończyny.

W poniższym artykule nie będziemy opisywać wszystkich mięśni pleców. Zamiast tego przedstawimy te o największym znaczeniu. W tym celu podzielimy je na trzy regiony, w zależności od ich głębokości. Zobaczymy w takim razie jakie są mięśnie głębokie, środkowe i powierzchniowe pleców.

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu: mięśnie głębokie

To mięśnie, które są najbardziej oddalone od powierzchni i znajdują się bliżej organów wewnętrznych oraz kręgosłupa. Ta grupa rozciąga się od szyi po kości krzyżowe i pełni podstawową, a zarazem kluczową funkcję: kontroluje postawę całego ciała.

Oto niektóre z nich:

  • Mięśnie grzbietu: Ciągną się wzdłuż całego kręgosłupa, między wyrostkami kolczystymi i wyrostkami poprzecznymi kręgu w kręgosłupie. Badania przeprowadzone w ostatnich latach pokazały, w jaki sposób wpływa na nie złe ułożenie ciała podczas pracy. Dzielimy je na dwa rodzaje:
    • Więzadła międzykolcowe, które łączą wyrostki kolczyste różnych kręgów. Na przykład prostownik grzbietu.
    • Więzadła międzypoprzeczne robią dokładnie to samo z wyrostkami poprzecznymi kręgu. Odpowiadają za ruchy boczne.
  • Więzadła krzyżowo-lędźwiowe: Łączą miednicę z kręgosłupem i docierają do niektórych kręgów szyjnych. Mogą prostować kręgosłup oraz odgrywają ważną rolę w przechylaniu tułowia na boki.
  • Mięśnie zębate: Występują w dwóch odmianach: jako mięsień zębaty tylny górny oraz mięsień zębaty tylny dolny. Biorą udział w oddychaniu i pomagają klatce piersiowej nabierać powietrze oraz je wypuszczać. Poza tym zaczynają się od kręgosłupa i wrastają między żebra.

Przeczytaj również: Kręgosłup – w jaki sposób łączy się z naszymi organami

Mięśnie środkowej warstwy pleców

Możemy podsumować funkcję tej grupy mięśni stwierdzając, że odpowiadają za regulowanie ruchów łopatek. Tym samym łączą się bezpośrednio z kością, którą znamy pod nazwą łopatki.

Rdzeń kręgowy
Mięśnie głębokie pomagają kręgosłupowi utrzymać właściwą posturę.

Jest ona powiązana z żebrami, dlatego też niektórzy nazywają ją „fałszywym stawem”, bo nie ma typowej budowy charakteryzującej inne stawy. Zamiast tego składa się z powierzchni kostnej (łopatki) umieszczonej na mięśniach (mięśniach zębatych).

W tym regionie znajdują się dwa interesujące mięśnie:

  • Mięsień dźwigacz łopatki: Odpowiada za unoszenie łopatki i można go zaliczyć do mięśni kończyn górnych ze względu na funkcję, jaką spełnia. Zaczyna się od łopatki i dociera do kręgów szyjnych.
  • Mięsień równoległoboczny: Kiedy ten mięsień napina się, zbliża się do łopatki w kręgosłupie podczas ruchu przywodzącego. Łączy również łopatkę z kolumną w wyrostkach. Jego nazwa wywodzi się od jego kształtu.

Budowa anatomiczna mięśni grzbietu: mięśnie powierzchniowe

Te mięśnie są najlepiej znane, ponieważ wiążą się z kulturystyką i estetyką. Właściwy rozwój tych mięśni grzbietu pomaga wytworzyć charakterystyczną sylwetkę u osób, które ćwiczą regularnie.

Jednak ich rola nie sprowadza się jedynie do estetyki. Mięśnie tego regionu biorą aktywny udział w ruchach stawu barkowego.

Umięśnione plecy
Budowa anatomiczna mięśni powierzchniowych pleców – mięśnie pełnią nie tylko funkcję estetyczną.

Przeczytaj również: Ćwiczenia na prawidłową postawę – rozciągnij plecy!

Oto dwa najważniejsze mięśnie z tej grupy:

  • Mięsień czworoboczny: To jeden z największych mięśni, składający się z trzech części, które się ze sobą łączą. Łączy się z kością potyliczną czaszki, kręgami szyjnymi, obojczykiem, kręgami piersiowymi i łopatką. Ma kilka zadań:
    • Odwodzenie barku,
    • Przyciąganie łopatki do kręgosłupa,
    • Opuszczanie łopatki.
  • Mięsień najszerszy grzbietu: Ten mięsień rozpoczyna się od ostatniego kręgu piersiowego, w części ciała, która tworzy trzy ostatnie żebra. Jest cienki, praktycznie płaski i ma trójkątny kształt. Kiedy ramię pełni zadanie podpory, unosi tułów.

Mamy nadzieję, że poznawanie nowych informacji o Twoim organizmie i mięśniach sprawiło Ci przyjemność!

  • Sobotta, Johannes. Atlas de anatomia humana. Vol. 2. Ed. Médica Panamericana, 2006.
  • Norris, Christopher M. La estabilidad de la espalda. Editorial HISPANO EUROPEA, 2007.
  • Moore, Keith L., and Arthur F. Dalley. Anatomía con orientación clínica. Ed. Médica Panamericana, 2009.
  • Cassan, Adolf. Atlas de anatomía. Grupo Editorial Norma, 2003.