Apoptoza i nekroza: poznaj różnice

Apoptoza i nekroza to nie to samo. Komórki mogą obumierać w zorganizowany sposób lub nagle i w dużych ilościach. Dowiedz się więcej!
Apoptoza i nekroza: poznaj różnice
Mariel Mendoza

Przejrzane i zatwierdzone przez: lekarz Mariel Mendoza.

Napisany przez Equipo Editorial

Ostatnia aktualizacja: 07 grudnia, 2022

Apoptoza i nekroza to dwa terminy odnoszące się do obumierania komórek. Jest to normalny proces. Liczba komórek w konkretnych organach jest bowiem określona przez równowagę homeostatyczną pomiędzy tworzeniem nowych komórek a obumieraniem zużytych.

Apoptoza to naturalny proces. Jest zatem zaprogramowany genetyczne i odpowiada na mechanizmy homeostatyczne. Jednak czasami dochodzi do błędu w jej aktywacji, co może powodować kłopoty.

Nekroza to natomiast proces ostry wywoływany przez masowe uszkodzenie komórek.

Mechanizmy komórkowe: apoptoza i nekroza

Komórki

Śmierć komórki to zakończenie jest funkcji powodowane zmianami w budowie, działaniu i chemii. Jej przyczyną może być zaprzestanie funkcjonowania, uszkodzenie mechaniczne, infekcja, wpływ substancji chemicznych, deficyt składników odżywczych i inne.

Apoptoza i nekroza powodowane są odmiennymi mechanizmami. Poznaj ich charakterystykę.

Nekroza

Nekroza to ostry proces niefizjologiczny powodowany uszkodzeniem tkanek. Może do niej dojść na przykład wskutek takich sytuacji jak:

  • Zawał.
  • Niedokrwienie.
  • Zatrucie toksynami.

Nekroza powodowana jest działaniem toksyn, brakiem tlenu, dużym uszkodzeniem lub innym czynnikiem upośledzającym funkcje ATP. ATP to substancja dostarczająca komórkom energii. Bez niej nie są one w stanie pracować.

Brak energii sprawia, że organella komórkowe i inne struktury pełniące ważne funkcje życiowe ulegają dezorganizacji. Dochodzi do zniszczenia cytoplazmy, czyli wnętrza komórki. Nekroza obejmuje zniszczenie lub upośledzenie funkcji takich struktur jak:

  • Retikulum endoplazmatyczne (odpowiedzialne za syntezę i transport substancji) oraz mitochondria.
  • Chromatyna (gdzie znajduje się DNA).
  • Błona komórkowa.

Nekroza powoduje przerwanie DNA. Wskutek uszkodzenia błony komórkowej wnętrze komórki wydostaje się na zewnątrz.

Proces ten sprawia, że komórki układu odpornościowego kierują się w strefę objętą nekrozą. Pojawia się stan zapalny.

Apoptoza

Komorki

Proces apoptozy odkryto w roku 1972 przy okazji prowadzenia badań histologicznych W latach 90. opisano mechanizmy genetyczne i komórkowe biorące w nim udział. Proces śmierci komórek może być zatem naturalny lub może go powodować jakaś patologia, ale nie dochodzi przy nim do utraty ATP. Apoptoza wymaga bowiem przepływu energii.

Geny inicjują więc serię reakcji biochemicznych prowadzących do zmian w strukturze komórki i jej śmierci. To odpowiedź na okoliczności fizjologiczne lub chorobę. Choroba niekiedy wymusza śmierć komórek. Polega ona na kondensacji organelli komórkowych zawieszonych w cytoplazmie. 

Chromatyna nie ulega zniszczeniu, ale kondensuje się. Nie jest ona rozkładana przez układ odpornościowy, gdyż nie powstaje stan zapalny. Wchłaniają ją sąsiednie komórki. Proces ten zachodzi w pojedynczych komórkach, a nie w całych partiach.

Podsumowanie

Apoptoza i nekroza wywoływane są przez odmienne czynniki. Różni je też konsumpcja energii, charakter histologiczny i zmiany w obrębie DNA. Wskutek procesu nekrozy uszkodzona zostaje błona komórkowa i organella. Apoptoza to z kolei proces obejmujący pojedyncze komórki, a nie całe partie tkanek.

To może Cię zainteresować ...

Komórki macierzyste – czym są i jakie mają zastosowanie?
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Komórki macierzyste – czym są i jakie mają zastosowanie?

W dzisiejszych czasach, komórki macierzyste są częstym tematem w wielu programach informacyjnych – jednak czy naprawdę wiemy, czym one są?




Treść niniejszej publikacji ma charakter wyłącznie informacyjny. W żadnym wypadku nie może ona służyć postawieniu lub zastąpieniu diagnozy lekarskiej, samego leczenia lub zaleceń specjalisty. W razie pytań lub wątpliwości należy skonsultować się z zaufanym specjalistą i uzyskać jego zgodę przed rozpoczęciem jakiejkolwiek procedury.