Szklany sufit - czym jest i dlaczego należy go rozbić?

Szklany sufit jest niewidzialną, ale realną barierą dla rozwoju kobiet i ich funkcjonowania na stanowiskach hierarchicznych.
Szklany sufit - czym jest i dlaczego należy go rozbić?

Ostatnia aktualizacja: 01 lipca, 2022

Szklany sufit. Czy wiesz, na czym polega to społeczne zjawisko? Dlaczego w radzie nadzorczej są tylko 2 kobiety i 8 mężczyzn? Gdy musimy zostawić dziecko pod opieką krewnego, dlaczego przyjmujemy za pewnik, że będzie to babcia lub ciocia? Dlaczego dziedzinami takimi jak nauka i technologia zajmuje się więcej mężczyzn niż kobiet?

Odpowiedź tkwi w uprzedzeniach związanych z płcią, które skłaniają ludzi do myślenia, że pewne umiejętności lub zdolności są nieodłączne dla mężczyzn a inne dla kobiet. Zupełnie jakby były one wrodzone, a poszczególne osoby zupełnie nie podatne na rozwój. Jako że szklany sufit opiera się na stereotypach, stanowi formę dyskryminacji. To niewidzialna granica obecna w realiach organizacyjnych i pracowniczych. Zobaczmy, na czym polega.

Czym jest szklany sufit?

Szklany sufit jest kategorią stworzoną w celu uwzględnienia sytuacji kobiet w miejscu pracy. Obejmuje ograniczenia oparte na uprzedzeniach i stereotypach płciowych, jeśli chodzi o awans i zajmowanie stanowisk hierarchicznych, władzy lub większej odpowiedzialności.

Są to niewidzialne bariery, które powodują większy opór i trudność. Trudno je rozpoznać, a jeszcze trudniej zmienić, ponieważ są obecne w zbiorowym wyobrażeniu społecznym, a nie tylko w biznesie czy pracy.

Przeczytaj również: Dyskryminacja w rodzinie: kobieta pracuje o 7h więcej

Oto niektóre z uprzedzeń, które leżą u podstaw stereotypów płciowych i ról, jeśli chodzi o kobiety:

  • Są bardziej wrażliwe i emocjonalne niż mężczyźni, dlatego brakuje im umiejętności zarządzania i kierowania zespołami.
  • Nie wiedzą, jak robić interesy i nie znają się na finansach.
  • Kobiety lepiej nadają się do opieki nad dziećmi.
Szklany sufit. Efekt widoczny w pracy zaspołu
Firmy powielają modele społeczne, które utrwalają wykluczenie kobiet ze stanowisk decyzyjnych. Mają dostęp do określonych poziomów pracy, ale nie mogą awansować w swojej karierze.

W jakich akcjach możemy zobaczyć szklany sufit?

Jeśli mówimy o szklanym suficie, odwołując się do niewidzialnych barier i przeszkód, należy wskazać praktyki, które pozostają niezauważone. Spójrzmy na kilka przykładów:

  • Sytuacje, w których na nieformalnych spotkaniach, w których kobieta nie może uczestniczyć, ustalane są wiadomości, alokacje budżetowe, wsparcie lub udział w projektach.
  • Kobiecie trudno jest podjąć pracę opiekuńczą w porównaniu z pracownikiem etatowym. Jakieś codzienne sytuacje? Przykładem może być sytuacja, w której kobieta będąca matką, nie ma w swoim biurze możliwości karmienia piersią. Lub gdy nie istnieją zasady pracy przyjazne dla rodzicielstwa. Warto zapytać, czy mężczyźni też muszą wybierać. Jeśli odpowiedź brzmi „nie”, to mamy do czynienia z uprzedzeniem.
  • Kiedy za tę samą pracę mężczyźni otrzymują wyższe wynagrodzenie, niż kobiety.
  • Molestowanie i zastraszanie w miejscu pracy również hamują rozwój kobiet. Widać to również w komentarzach i przemyśleniach związanych z awansem, bliskimi lub intymnymi relacjami z przełożonym oraz złośliwymi plotkami, które stawiają pod znakiem zapytania talent.
  • Gdy opisy stanowisk pracy są zgodne z męskim profilem, sugerując, że kandydaci płci męskiej są zawsze bardziej odpowiedni niż kobiety.

Dlaczego ważne jest rozbicie szklanego sufitu?

Szklany sufit podtrzymuje dyskryminację i jako taką niesprawiedliwość. Blokuje możliwości wielu kobietom na całym świecie, jednocześnie ograniczając ich potencjał i rozwój.

Ważne jest również zakończenie tej sytuacji, ponieważ wpływa ona na autonomię ekonomiczną kobiet, co zmienia ich warunki życia. Zróżnicowanie płci na poziomie pracy powoduje, że kobiety pracują w sektorach gospodarki nieformalnej. Mogą być w stanie znaleźć pracę, ale z niepewnymi i niesformalizowanymi zarobkami. Mogą też znaleźć się na tzw. lepkich podłogach, czyli z trudnościami w oderwaniu się od podłoża.

Zobacz też: Seksizm w pracy: jak sobie z nim radzić?

Z drugiej strony szklany sufit nie pozostaje niezauważony, a przekaz jest jasny: kobiety nie nadają się do niektórych zawodów. Jeśli w pewnych dziedzinach (np. w dyscyplinach technologii i informacji) nie ma kobiet, to sugeruje się przez to, że nie jest to dla nich miejsce.

To jest coś, co dziewczęta i chłopcy uwewnętrzniają w młodym wieku. Co staje się bardziej solidne w wieku 6 lat. Na dłuższą metę ma to również wpływ na ich wybory w wieku dorosłym.

Klasowa wycieczka w plenerze
Dzieci uwewnętrzniają koncepcje dotyczące płci od najmłodszych lat. Edukacja, która to uwzględnia, pomoże zmodyfikować szklany sufit. 

„W ostatnich latach osiągnęli już wiele rzeczy”

Musimy być bardzo ostrożni z uzasadnieniami lub ideami, które krążą wokół kobiet, ich osiągnięciami i ich prawami. Bardzo często słyszy się, że sytuacja kobiet zmieniła się ostatnio i że nadejdą lepsze czasy.

To prawda, że jesteśmy świadkami czasu zmian, ale pytanie brzmi, dlaczego powinniśmy o to walczyć. Dlaczego równe prawa, a nie równe możliwości? To znaczy, że, pomimo że kobiety weszły na rynek pracy, wciąż istnieje granica ich rozwoju i spełnienia.

Nikt nie powinien wątpić, że kobiety potrafią być liderami, brać na siebie obowiązki czy zajmować wysokie stanowiska. Organizacje powinny być w stanie promować różnorodność wśród swoich pracowników, ponieważ taka różnorodność wzbogaca, zwiększa kreatywność i promuje talenty. Krótko mówiąc, chodzi o promowanie równości.

To może Cię zainteresować ...
Praca zdalna – jak wpływa na twoje zdrowie?
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Praca zdalna – jak wpływa na twoje zdrowie?

Praca zdalna to opcja, która w ostatnich czasach nabiera szczególnego znaczenia. Przedstawimy Ci zarówno jej zalety, jak i konsekwencje dla zdrowia...



  • Jiménez, R. G. P., & Fernández, C. J. (2016). La brecha de género en la educación tecnológica. Ensaio: Avaliação e Políticas Públicas em Educação24, 743-771.
  • Roig, A. E., & Hurtado, M. J. R. (2007). La brecha digital: género y juegos de ordenador. REICE. Revista Iberoamericana sobre Calidad, Eficacia y Cambio en Educación5(1), 63-77.
  • Piedra, J., García-Pérez, R., Fernández-García, E., & Rebollo, M. A. (2014). Brecha de género en educación física: actitudes del profesorado hacia la igualdad. Revista Internacional de Medicina y Ciencias de la Actividad Física y del Deporte/International Journal of Medicine and Science of Physical Activity and Sport14(53), 1-21.
  • Reina, M. D. C. M., & Cea, M. V. (2009). Actitud en niños y adultos sobre los estereotipos de género en juguetes infantiles. CIENCIA ergo-sum, Revista Científica Multidisciplinaria de Prospectiva16(2), 137-144.