Skutki uboczne leczenia nowotworów - poznaj je!

07 czerwca, 2020
Nowotwór jest chorobą, która wciąż dotyka ogromną część naszej populacji. Pacjentów z nowotworami czeka ciężka przeprawa leczenia i bardzo często muszą mierzyć się też ze skutkami ubocznymi dedykowanego leczenia. 

Skutki uboczne leczenia nowotworów są innym niepokojącym elementem, z którym muszą mierzyć się osoby chore na nowotwory. Wiele osób, u których zdiagnozowano raka, ma pytania dotyczące skutków ubocznych towarzyszących nie tylko samej chorobie, ale też jej leczeniu.

Jeśli chodzi o poszukiwanie profesjonalnej pomocy w leczeniu tego schorzenia, nie powinniśmy ograniczać się do zapamiętywania wszelkich informacji z internetu. Musimy też skorzystać z rady specjalistów.

Skutki uboczne leczenia nowotworów – wstęp do zagadnienia

To co możemy zrobić w tym artykule – to wskazać najczęstsze skutki uboczne przy leczeniu, z jakimi spotykają się osoby chore na nowotwór.

Po analizie dostępnych informacji, tych w internecie czy wiadomości z innych źródeł – pojawiają się w naszej głowie pytania: na jakie skutki uboczne narażone jesteśmy przy leczeniu onkologicznym? Przede wszystkim powinniśmy pamiętać, że nowotwór to pojęcie bardzo pojemne, wskazujące na grupę chorób o rożnej specyfice.

Chociaż wszystkie one mogą mieć wspólne cechy, większość z nich ma swoje własne mechanizmy pochodzenia i rozprzestrzeniania się w naszych organach. Różnice te powodują potrzebę stworzenia terapii specyficznie dostosowanych do każdego z tych rodzajów.

W tym artykule posiłkujemy się tylko kilkoma gatunkami leczenia onkologicznego. Poniżej znajdziesz trzy główne rodzaje terapii. Są to:

Skutki uboczne leczenia nowotworów – aspekty pooperacyjne

  • Chirurgia nowotworowa może powodować ból pooperacyjny i ryzyko infekcji.

Chociaż większość działań niepożądanych wynikających z operacji jest związana z organem, na którym została ona wykonana, oraz sposobem, w jaki została ona wykonana – możemy wskazać na pewne działania niepożądane związane z wszystkimi rodzajami operacji.

Ból pooperacyjny w leczeniu onkologicznym 

Często odczuwany jest ból w tej części ciała, w której wykonano operację. Intensywność bólu będzie zależała od zakresu zabiegu, części ciała, w której został on przeprowadzony, oraz Twojej wrażliwości na bolesne bodźce.

Skutki uboczne leczenia nowotworów - operacja

Ból można kontrolować za pomocą leków przeciwbólowych, przede wszystkim tych przepisanych przez lekarza.

Potencjalne zakażenie

Chirurgia polega na ingerencji w nasze organy, w tym w skórę. Te rany mogą służyć jako swoista brama dla do mikroorganizmów szkodliwych dla naszego zdrowia. Zakażenia zazwyczaj pojawiają się w ciągu pierwszych kilku dni po operacji. Nie są rzadko spotykane.

Przede wszystkim podczas infekcji zauważalny jest stan zapalny, ból i zaczerwienienie okolicy, w której znajduje się rana. Może jej towarzyszyć ropienie i gorączka. Ważne jest, aby skonsultować się z lekarzem w przypadku wystąpienia któregokolwiek z wyżej wymienionych objawów.

Zobacz również:

Chemioterapia – jakie są jej rodzaje?

Skutki uboczne leczenia nowotworów – chemioterapia

Chemioterapia wiąże się z długą listą działań niepożądanych. Wyróżniliśmy tym artykule te najczęściej spotykane.

Anemia

Jest to zespół objawów wywołanych przez szereg zaburzeń i nieprawidłowości różnego pochodzenia dotyczących krwi. Objawami anemii są często: osłabienie, trudności z koncentracją i spadek nastroju.

Zdecydowana większość środków chemioterapeutycznych niekorzystnie wpływa na szpik kostny. Powoduje to zmiany w produkcji komórek pacjenta.

W zależności od mechanizmu powstawania, wyróżnia się wiele typów anemii, np. anemia aplastyczna, niedokrwistość hemolityczna, anemia złośliwa. Może wystąpić potrzeba podania dodatkowych czerwonych krwinek. Taki zabieg nazywa się transfuzją krwi.

Mdłości i wymioty

Jest to najczęstszy efekt uboczny chemioterapii. Niestety dotyka on 80% osób, które poddawane były chemioterapii.

Zmiany w rytmie pracy jelit

Chemioterapia powoduje zmiany w naszym organizmie. Zmiany mogą wystąpić tez na poziomie jelita. W zależności od zastosowanego leku, może on powodować biegunkę lub zaparcia.

Co więcej, podczas leczenia nowotworu u niektórych pacjentów może wystąpić utrata apetytu. Czasami dochodzi też do zmiany odczuwania smaku.

Skutki uboczne leczenia nowotworów – utrata włosów

W przeciwieństwie do tego, co najczęściej myślimy – wypadanie włosów podczas chemioterapii będzie zależało od zastosowanego leku. Owy efekt uboczny jest bardzo zróżnicowany w każdym indywidualnym przypadku.

Co ważne, wypadanie włosów zazwyczaj rozpoczyna się w drugim lub trzecim tygodniu po rozpoczęciu leczenia. Czasami może do tego dojść po kilku dniach.

Przeczytaj również:

Skutki uboczne chemioterapii – sposób na złagodzenie

Skutki uboczne radioterapii

Efekty uboczne radioterapii zależą od wielu czynników. Prawie we wszystkich przypadkach występuje zmęczenie, jak również podrażnienie skóry w miejscach napromieniowanych.

Radioterapia

  • Radioterapia ma skutki uboczne, proporcjonalne w stosunku do ilości otrzymanego promieniowania. Dlatego też działania niepożądane będą ograniczone do pól napromieniowania.
  • Będzie to również związane z otrzymaną dawką i jej frakcjonowaniem, leczeniem współbieżnym oraz podatnością odbiorcy tego leczenia.

Jak już wspomniano, skutki uboczne będą zależały od miejsca zastosowania danego promieniowania. Zmęczenie występuje prawie we wszystkich przypadkach.

To samo tyczy się podrażnień na skórze, które pojawiają się w napromieniowanej części ciała. Jeśli otrzymujemy promieniowanie w okolicy brzucha – możemy doświadczać też mdłości, wymiotów i problemów z wypróżnianiem. 

Skutki uboczne leczenia nowotworów – o czym musimy pamiętać?

Podsumowując, skutki uboczne to niepożądane efekty leczenia nowotworu. Należą do nich między innymi: utrata włosów, mdłości lub zmęczenie. Większość skutków ubocznych ustępuje po zakończeniu leczenia.

Przede wszystkim efekty uboczne różnią się w zależności od leczenia i osoby je otrzymującej. Istnieje wiele metod leczenia chorób nowotworowych, ale najczęstsze z nich to rozwiązania chirurgiczne, chemioterapia i radioterapia.

W zależności od miejsca, nasilenia i rodzaju nowotworu – skutki uboczne mogą się różnić. Co istotne, musimy skonsultować się z lekarzem w przypadku wątpliwości lub obaw towarzyszących przy wielu z nich. Warto mieć wszystko pod kontrolą. 

  • Ferreiro, J., García, J. L., Barceló, R., & Rubio, I. (2003). Quimioterapia: efectos secundarios. Gaceta Médica de Bilbao100(2), 69-74.
  • Verdú Rotellar, J. M., Algara López, M., Foro Arnalot, P., Domínguez Tarragona, M., & Blanch Mon, A.. (2002). Atención a los efectos secundarios de la radioterapia. Medifam12(7), 16-33. Recuperado en 08 de marzo de 2020, de http://scielo.isciii.es/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S1131-57682002000700002&lng=es&tlng=pt.
  • American Cancer Society. (2017, 10 febrero). Efectos secundarios del tratamiento del cáncer. Recuperado 8 marzo, 2020, de https://www.cancer.gov/espanol/cancer/tratamiento/efectos-secundarios