Propolis w pielęgnacji jamy ustnej

Propolis to naturalny składnik o działaniu bakteriobójczym. Jak podają badania, nadaje się także do pielęgnacji jamy ustnej.
Propolis w pielęgnacji jamy ustnej

Ostatnia aktualizacja: 25 lipca, 2022

Propolis to naturalny składnik wspierający pielęgnację jamy ustnej. Dzięki swojemu interesującemu składowi zawierającemu flawonoidy, kwasy fenolowe i estry od lat wykorzystywany jest jako środek chroniący zęby i dziąsła.

Jak podaje artykuł opublikowany w magazynie  Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine, formuły na bazie tego składnika znajdują wiele zastosowań w stomatologii. Wykorzystuje się szczególnie ich właściwości bakteriobójcze, antywirusowe, przeciwbólowe i przeciwzapalne. Dowiedz się więcej!

Zalety propolisu i jego wpływ na zdrowie jamy ustnej

Propolis znany jest także jako “pszczeli klej”. To materiał wykorzystywany przez pszczoły do sklejania ścian ula i chronienia ich przed czynnikami zewnętrznymi powodującym zanieczyszczenia.

To przypominający żywicę, żółto-brązowy płyn powstający na bazie substancji otrzymywanych z miąższu drewna i innych źródeł roślinnych w połączeniu z wydzieliną pszczół.

Od starożytności ceniono propolis ze względu na jego zastosowania w medycynie oraz na bogactwo składników odżywczych i związków bioaktywnych. Te przyczyniają się do profilaktyki chorób i ochrony zdrowia. Jak podaje publikacja magazynu Nutrients, propolis zawiera:

  • Kwasy fenolowe.
  • Flawonoidy.
  • Estry.
  • Diterpeny.
  • Seskwiterpeny.
  • Lignany.
  • Aldehydy aromatyczne.
  • Alkohole.
  • Aminokwasy.
  • Kwasy tłuszczowe.
  • Witaminy i minerały.

Propolis znajduje zastosowanie w wielu procedurach medycznych, ale my skoncentrujemy się na jego roli w pielęgnacji jamy ustnej. Czy wiesz, że pomaga on zapobiegać próchnicy i parodontozie? Dowiedz się, co mówią badania.

Bakteriobójcze działanie propolisu zapobiega rozwojowi próchnicy.

Propolis w profilaktyce próchnicy

Jednym z głównych zastosowań propolisu jest profilaktyka próchnicy. Badanie opublikowane w Ethiopian Journal of Health Sciences podaje, że składnik ten posiada właściwości antybakteryjne i niszczy patogeny takie jak Streptococcus spp.Streptococcus mutansStreptococcus sobrinus. 

Bakterie te odpowiedzialne są za pojawianie się próchnicy i innych chorób jamy ustnej. Propolis blokuje ich aktywność enzymatyczną i podział komórek, co zapobiega ich namnażaniu się. Co więcej, dzięki zawartości flawonoidów i kwasów organicznych niszczy także inne bakterie w jamie ustnej, które mogą powodować infekcje.

Propolis na parodontozę

Właściwości przeciwgrzybicze i antybakteryjne wykorzystywane są także w profilaktyce parodontozy. Artykuł opublikowany w Journal of Dental Research, Dental Clinics, Dental Prospects podaje, że ekstrakt z propolisu zabija następujące bakterie powodujące parodontozę:

  • Capnocytophaga gingivalis.
  • Prevotella intermedia.
  • Fusobacterium neucleatum.
  • Porphyromonas gingivalis.

Jednocześnie zapobiega zanikowi kości przy chorobach dziąseł i blokuje rozwój mikroorganizmów takich jak Staphylococcus aureus, Escherichia coli i Candida albicans, które powodują infekcje.

Propolis jako środek przeciwzapalny

Flawonoidy i kwas kawowy zawarte w propolisie mają silne działanie przeciwzapalne i sprawdzają się w profilaktyce chorób jamy ustnej takich jak zapalenie migdałków.

Badanie opublikowane w Journal of Dentomaxillofacial Science wykazało że propolis przyspiesza regenerację tkanek dzięki swojemu działaniu przeciwzapalnemu.

  • Naturalny środek można sporządzić na bazie 30 kropel ekstraktu z propolisu w połączeniu z wodą (100 mililitrów). Płyn należy stosować w formie płukanki 2 do 3 razy dziennie. W przypadku przewlekłych zapaleń dziąseł najlepiej przygotowywać go na bazie zimnej wody.

Antywirusowe działanie propolisu

Nie zapominajmy, że wirusy także atakują jamę ustną. Propolis to nasz sojusznik w walce z nimi – ekstrakt blokuje bowiem ich działanie. Właściwości antywirusowe to kwestia zawartości polifenoli, flawonoidów i kwasów fenylokarboksylowych.

Jak podaje publikacja magazynu  Phytotherapy Research ekstrakty z propolisu na bazie wody i alkoholu mają silne działanie antywirusowe i są szczególnie skuteczne w przypadku wirusa opryszczki powodującego owrzodzenia na ustach i zapalenia jamy ustnej.

Czy propolis jest bezpieczny?

Propolis jest bezpiecznym środkiem, ale nie powinien być stosowany jako podstawa kuracji.

Propolis jest bezpieczny dla większości zdrowych dorosłych i nie wiąże się z nim żadne ryzyko, o ile jest odpowiednio stosowany. Odnotowano przypadki alergii, które objawiały się wysypką. Może także podrażniać śluzówkę jamy ustnej.

Nie zaleca się propolisu kobietom w ciąży, chociaż brak naukowej literatury na ten temat. Co więcej, ostrzega się przez możliwymi interakcjami tej substancji z lekami antywirusowymi, antynowotworowymi, antybiotykami i środkami przeciwzapalnymi.

Objawy alergii są następujące:

  • Egzema.
  • Zapalenie czerwieni warg.
  • Ból w jamie ustnej.
  • Obrzęk warg.
  • Łuszczenie się warg.

Konieczne są dalsze badania w celu ustalenia bezpiecznych zastosowań propolisu w stomatologii i medycynie. O ile dotychczasowe wyniki są obiecujące, nie wystarczają, by uznawać ten składnik za kurację pierwszego wyboru.

Propolis: twój sojusznik w pielęgnacji jamy ustnej

Nie jest to magiczny środek na infekcje jamy ustnej, ale stanowi wsparcie w pielęgnacji jamy ustnej. Na jego bazie produkuje się pasty, płukanki, balsamy, płyny i inne środki.

Należy stosować go z umiarem i nie traktować go jako leku. Zaleca się także przestrzeganie zaleceń producenta. W przypadku chorób jamy ustnej najlepiej udać się do stomatologa.

To może Cię zainteresować ...
Zdrowe zęby – 5 nawyków, które pomogą Ci o nie zadbać
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Zdrowe zęby – 5 nawyków, które pomogą Ci o nie zadbać

Zdrowe zęby i piękny uśmiech to wizytówka zdrowej i szczęśliwej osoby. Wprowadź w życie pięć nawyków, które pomogą Ci cieszyc się zdrowiem i urodą.



  • Więckiewicz W, Miernik M, Więckiewicz M, Morawiec T. Does propolis help to maintain oral health?. Evid Based Complement Alternat Med. 2013;2013:351062. doi:10.1155/2013/351062
  • Braakhuis A. Evidence on the Health Benefits of Supplemental Propolis. Nutrients. 2019;11(11):2705. Published 2019 Nov 8. doi:10.3390/nu11112705
  • Abbasi AJ, Mohammadi F, Bayat M, et al. Applications of Propolis in Dentistry: A Review. Ethiop J Health Sci. 2018;28(4):505-512. doi:10.4314/ejhs.v28i4.16
  • Khurshid Z, Naseem M, Zafar MS, Najeeb S, Zohaib S. Propolis: A natural biomaterial for dental and oral healthcare. J Dent Res Dent Clin Dent Prospects. 2017;11(4):265-274. doi:10.15171/joddd.2017.046
  • Sabir, A. (2016). The healing actions of propolis on direct pulp capping treatment : A review. Journal of Dentomaxillofacial Science, 1(1), 188. https://doi.org/10.15562/jdmfs.v1i1.145
  • Schnitzler P, Neuner A, Nolkemper S, Zundel C, Nowack H, Sensch KH, Reichling J. Antiviral activity and mode of action of propolis extracts and selected compounds. Phytother Res. 2010 Jan;24 Suppl 1:S20-8. doi: 10.1002/ptr.2868. Erratum in: Phytother Res. 2010 Apr;24(4):632. PMID: 19472427.
  • Brailo V, Boras VV, Alajbeg I, Juras V. Delayed contact sensitivity on the lips and oral mucosa due to propolis-case report. Med Oral Patol Oral Cir Bucal. 2006 Jul 1;11(4):E303-4. PMID: 16816812.
  • Hausen BM, Wollenweber E, Senff H, Post B. Propolis allergy. (I). Origin, properties, usage and literature review. Contact Dermatitis. 1987 Sep;17(3):163-70. doi: 10.1111/j.1600-0536.1987.tb02699.x. PMID: 3315436.