Poznaj różne style starzenia się i wybierz najlepszy z nich

Starzenie się nie przebiega tak samo u wszystkich. Ogólnie rzecz biorąc, różni się w zależności od stanu zdrowia, nawyków i środowiska każdej jednostki.
Poznaj różne style starzenia się i wybierz najlepszy z nich

Napisany przez Maria Marin Garcia

Ostatnia aktualizacja: 24 sierpnia, 2022

Nie wszyscy starzeją się w ten sam sposób, chociaż ludzie żyją teraz dłużej na całym świecie. Po raz pierwszy w historii oczekiwana długość życia większości populacji wynosi 60 lat lub więcej. W związku z tym obserwujemy też różne style starzenia się w populacji.

Światowa Organizacja Zdrowia oszacowała, że w latach 2015-2050 odsetek mieszkańców naszej planety w wieku powyżej 60 lat prawie się podwoi, z 12% do 22%. Na przykład w Hiszpanii średnia długość życia wynosi 80,5 lat dla mężczyzn i 85,9 lat dla kobiet, przy czym ta ostatnia jest najwyższą średnią długością życia w Europie.

W związku z tym wszystkie kraje stoją przed poważnymi wyzwaniami związanymi z przygotowaniem systemów opieki zdrowotnej i społecznej, aby poradzić sobie z tą zmianą demograficzną. Warto więc wiedzieć, jakie style starzenia funkcjonują w dzisiejszym społeczeństwie i który jest najbardziej odpowiedni.

W tym artykule wyjaśnimy to szczegółowo.

Co rozumiemy przez starzenie się?

Starzenie się określa się jako chronologiczny upływ czasu w organizmie człowieka. Ponadto na poziomie biologicznym oznacza nagromadzenie w czasie wielu uszkodzeń komórkowych i molekularnych. W konsekwencji proces ten prowadzi do spadku zarówno zdolności fizycznych, jak i umysłowych, co z kolei zwiększa ryzyko chorób i śmierci.

Z drugiej strony wydłużanie się średniej długości życia stwarza nowe możliwości. W ciągu tych dodatkowych lat życia ludzie mogą podejmować nowe zajęcia, takie jak kontynuowanie studiów, rozpoczynanie nowego zawodu lub podejmowanie starych hobby.

Jednak rozwój tych możliwości zależy w dużej mierze od najważniejszego czynnika: zdrowia. Z reguły, jeśli starsi ludzie zachowują dobre zdrowie, będą mogli robić podobne rzeczy jak młody człowiek.

Z drugiej strony, jeśli pojawi się wiele chorób powodujących niepełnosprawność, ich jakość życia będzie uwarunkowana dolegliwościami. Ten właśnie aspekt ma duży wpływ na style i rodzaje starzenia się.

Starsza osoba siedząca na kanapie
Procesowi starzenia towarzyszą różne zmiany wpływające na zdrowie.

Co wpływa na proces starzenia się?

Zmiany związane ze starzeniem się nie przebiegają w ten sam sposób u wszystkich. Wręcz przeciwnie, u każdego z nas starzenie przebiega bardzo różnie i zależy od wielu czynników, które nas warunkują. Przede wszystkim kluczowe elementy wypływające na style starzenia się to:

  • Czynniki genetyczne
  • Upływ czasu i naturalny proces zużycia
  • Czynniki biologiczne, takie jak degradacja układów organizmu
  • Styl życia, środowisko i sytuacje społeczne

To zaskakujące, ale naukowcy odkryli, że stan zdrowia pogarsza się nie tyle z powodu zużywania ciała, ile z powodu nieużywania. Przykładem tego jest emerytura, kiedy na skutek bezczynności zaczynają się choroby. Ponadto ciało jest wysoce modyfikowalne i jego sprawność może być poprawiana lub utrzymywana poprzez ćwiczenia fizyczne i umysłowe.

Cechy zmieniające się wraz z wiekiem

Niestety z biegiem czasu nasze uwarunkowania się zmieniają stają się bardziej indywidualne. Do cech starości należą głownie omówione poniżej:

  • Heterogeniczność: Starzenie się ludzi jest bardzo zróżnicowane. Niektóre osoby prowadzące siedzący tryb życia nie wykonują aktywności fizycznej i żyją przez wiele lat. Z drugiej strony inni spędzają życie w pracy wymagającej sprawności umysłowej, a po przejściu na emeryturę zapadają na chorobę, która prowadzi do szybszego starzenia się lub demencji.
  • Podatność: wraz z wiekiem wzrasta ryzyko chorób i osłabienia.
  • Choroby współistniejące: Często występuje wiele chorób, które pojawiają się jedna na bazie drugiej (efekt domina).
  • Czynniki jatrogenne: dotyczą osób, które przyjmują wiele leków lub przyjmują je w niewłaściwy sposób. Dlatego mogą powodować znaczące skutki uboczne. Problemy te występują bardzo często, mogą jednak pozostać niezauważone i powodować większą podatność na kolejne choroby.
  • Niepewność: starsze osoby często cierpią na różne deficyty społeczne. Wiele z nich kończy życie w izolacji, co jeszcze zwiększa ich kruchość.
  • Zmniejszona zdolność przystosowania się do zmian (społecznych, środowiskowych i biologicznych): im ludzie są starsi, tym węższa jest ich strefa komfortu.
  • Zależność od innych ludzi.
  • Negatywne stereotypy tworzone przez społeczeństwo podsycają negatywne nastawienie do osób starszych.

Wszystkie czynniki i cechy, które na nas wpływają i które nasilają się wraz z wiekiem, determinują różne sposoby i style starzenia, w zależności od typu życia, genetyki i otaczającego nas środowiska.

Starszy mężczyzna myśli
W starszym wieku dochodzi do zmian w zdrowiu fizycznym i psychicznym. Wpływają na nie nawyki, środowisko i genetyka.

Jakie style starzenia występują w dzisiejszym społeczeństwie?

W związku z powyższym starzenie się może przebiegać na różne sposoby:

  • Starzenie się “zwyczajne”: normalne starzenie się, które sprawia, że stopniowo tracimy funkcje, w naturalny sposób
  • Udane starzenie się: starzenie trwające do 90-100 lat (stulatkowie)
  • Zdrowe starzenie się ( WHO ): starzenie się bez zależności, wolne od niepełnosprawności
  • Aktywne starzenie się (WHO): starzenie się z maksymalnym zachowaniem zdolności funkcjonalnych oraz w pełnej aktywności fizycznej, umysłowej i społecznej.

Dobre nawyki umożliwiające zdrowe starzenie się

Najlepszym sposobem, jeśli chodzi o style starzenia, byłoby połączenie zdrowego i aktywnego życia w podeszłych latach.

Do 2020 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) postawiła sobie cel, aby osoby w wieku powyżej 65 lat mogły w pełni cieszyć się swoim potencjałem zdrowotnym i odgrywać aktywną rolę w społeczeństwie.

Aby osiągnąć to założenie, należy uwzględnić promocję zdrowia, ukierunkowaną na zachęcanie do nawyków, takich jak np.:

  • Zbilansowane odżywianie
  • Codzienna aktywność fizyczna i psychiczna
  • Kontakt osób starszych ze społeczeństwem
  • Zdrowe środowisko
  • Polityka socjalna i opieka społeczna
  • Pomoc i wsparcie

Podsumowując, na poziomie ogólnym oczekiwana długość życia jest powiązana z nawykami i środowiskiem danej osoby. Dlatego, aby przeżyć zdrową i spokojną starość, specjaliści zalecają stosowanie się do wyżej wymienionych rad.

Ponadto wskazane jest regularne odwiedzanie lekarza, aby szybko wykryć ewentualne problemy zdrowotne.

To może Cię zainteresować ...
Zdrowe starzenie się: praktyczne wskazówki
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Zdrowe starzenie się: praktyczne wskazówki

Najważniejsze, jeśli chodzi o zdrowe starzenie się, jest przestać czekać, aż będziesz starszy, aby dbać o siebie. Decydującą nawyki.



  • Abades Porcel M, Rayón Valpuesta E. El envejecimiento en España: ¿un reto o problema social? Gerokomos. 2012; 23(4): 151-155
  • Sanchis Sánchez E, Igual Camacho C, Sánchez Frutos J, Blasco Igual MC. Estrategias de envejecimiento activo: revisión bibliográfica. Fisioterapia. 2014; 36(4): 177-186.
  • Organización Mundial de la Salud. Informe mundial sobre el envejecimiento y la salud. Ginebra, 2015. Disponible en: https://www.who.int/es/news-room/fact-sheets/detail/envejecimiento-y-salud
  • Chamorro ST. Vejez y sociedad multicultural, 2002. Disponible en: http://www.ugr.es/~pwlac/G18_05Sol_Tarres_Chamorro.html
  • Eusko Jaurlaritza-Gobierno Vasco. Guía para el envejecimiento activo y saludable, 2014.
    Granda Vega E. Prolongando y mejorando la vida. Farm Profesional. 2002; 16(6): 6-10.
    Martín Lesende I, Martín Zurro A, Moliner Prada A, Aguilera García L. Envejecimiento activo, la mejor «receta» para prevenir la dependencia. Rev Esp Geriatr Gerontol. 2007; 42(2): 4-6