Niedoczynność tarczycy w okresie ciąży – leczenie

Lipiec 10, 2019
Niedoczynność tarczycy w czasie ciąży może powodować problemy zarówno dla matki, jak i płodu. Dlatego tak ważna jest wiedza na temat leczenia niedoczynności tarczycy w czasie ciąży.

Niedoczynność tarczycy w okresie ciąży leczy się zasadniczo tak samo, jak w przypadku osób nieciężarnych. Jednakże, ponieważ osoba jest w ciąży, będzie trzeba odbyć więcej wizyt i być pod stałą obserwacją lekarską. Nieleczona niedoczynność tarczycy może bowiem prowadzić do powikłań w okresie ciąży.

Hormony tarczycy odgrywają podczas ciąży bardzo ważną rolę. Wpływają one zarówno na rozwój dziecka, jak i na zdrowie matki. Na szczęście jednak obecnie stosowane leczenie niedoczynności tarczycy zazwyczaj nie prowadzi do większych komplikacji w czasie ciąży.

Według danych, choroby tarczycy najczęściej diagnozowane są u kobiet w wieku rozrodczym. Jednak tylko około 0,25% do 2,5% kobiet w ciąży cierpi na niedoczynność tarczycy. Można zatem powiedzieć, że nie jest to częsty problem w okresie ciąży.

Tarczyca i niedoczynność tarczycy

Tarczyca jest gruczołem, a jej główną funkcją jest wydzielanie związków hormonalnych. Jest to gruczoł dokrewny, więc jego hormony są wydzielane bezpośrednio do krwi.

Tarczyca

Do prawidłowego funkcjonowania tarczycy organizm potrzebuje jodu. Hormony tarczycy pełnią wiele funkcji, a wśród najważniejszych z nich wymienić można:

  • wpływ na wzrost i rozwój organizmu,
  • zwiększenie poboru tlenu,
  • wpływ na rozwój centralnego i obwodowego układu nerwowego,
  • regulacja temperatury ciała.

Kiedy gruczoł tarczycowy nie może wytworzyć wystarczającej ilości hormonu tarczycowego, występuje niedoczynność tarczycy. Może to skutkować zarówno małymi, niedokuczliwymi nieprawidłowościami, jak i też może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych.

W większości przypadków niedoczynność tarczycy można łatwo leczyć, bez większych powikłań. Jednak raz zdiagnozowana, choroba ta będzie towarzyszyć nam do końca życia.

Zmiany w funkcjonowaniu i niedoczynność tarczycy w okresie ciąży

Ciąża powoduje nie tylko zmiany fizyczne w organizmie, ale także zmiany hormonalne. Mogą one mieć wpływ na prawidłowe funkcjonowanie tarczycy. To normalne, że poziom TSH (hormonu tyreotropowego, wydzielanego przez tarczycę) jest nieco niższy w pierwszym trymestrze ciąży.

Całkowity poziom T3 (trójjodotyroniny) i T4 (tyroksyny) będzie wyższy przez cały okres ciąży. Ponadto może także wystąpić nieznacznie powiększenie samego gruczołu tarczycy. A w niektórych przypadkach może również pojawić się wole.

W okresie pierwszych 10 do 12 tygodni płód jest całkowicie zależny od produkcji hormonów tarczycy u matki. Po tym czasie dziecko potrafi już samo wyprodukować te hormony. Jednak organizm matki nadal musi dostarczać wystarczającą ilość jodu, aby dziecko było w stanie wytwarzać odpowiednią ilość wspomnianych hormonów.

Przeczytaj również: Dieta przyszłej mamy – co jeść w ciąży?

Niedoczynność tarczycy w okresie ciąży – znaczenie leczenia

Leczenie niedoczynności tarczycy, gdy pacjentka jest w ciąży, jest konieczne, ponieważ może stanowić zagrożenie zarówno dla matki, jak i dla dziecka. Niektóre z tych zagrożeń to ryzyko, że u matki może rozwinąć się niedokrwistość, miopatia lub zastoinowa niewydolność serca.

Tarczyca, niedoczynność tarczycy w okresie ciąży, leki

Możliwe jest również powstanie nieprawidłowości w łożysku, które mogą prowadzić do niedowagi lub krwotoku poporodowego u dziecka. Ryzyko, które może pojawić się w wyniku nieleczonej niedoczynności tarczycy jest więc poważne.

Ponadto hormon tarczycy ma zasadnicze znaczenie dla rozwoju mózgu u dziecka. Dziedziny medycyny i nauki nie były w stanie ustalić, jakie dokładnie są zagrożenia rozwojowe przy niedoczynności tarczycy u kobiet ciężarnych, ale jasne jest, że może to prowadzić do komplikacji i nieprawidłowości.

Niedoczynność tarczycy w okresie ciąży zwiększa również ryzyko poronienia w pierwszym trymestrze i zwiększa szanse na przedwczesny poród. Ponadto może zwiększyć ciśnienie krwi u matki, co może prowadzić do stanu przedrzucawkowego.

Przeczytaj również: Zaburzenia funkcjonowania tarczycy? Pomoże rabarbar

Niedoczynność tarczycy w okresie ciąży – terapia

Leczenie niedoczynności tarczycy w czasie ciąży nie doprowadzi do zupełnego wyleczenia, ale może całkowicie kontrolować chorobę. Zasadniczo terapia polega na suplementacji hormonu tarczycy syntetyczną lewotyroksyną. Jest to dokładnie to samo, co T4, czyli produkowana przez tarczycę tyroksyna.

Innym aspektem leczenia niedoczynności tarczycy w czasie ciąży jest odpowiednie monitorowanie stanu zdrowia ciężarnej pacjentki. Lekarz z pewnością zaleci kontrolę wydajności i funkcjonalności tarczycy, którą będzie trzeba przeprowadzać co 6 do 8 tygodni. Testy te określą, czy dawka lewotyroksyny jest odpowiednio dobrana, czy może trzeba ją dostosować, mając na uwadze aktualne wyniki badań pacjentki.

Bardzo ważna jest również kontrola poziomu jodu w organizmie matki. Synteza hormonów tarczycy w zarówno w organizmie matki, jak i płodu nie może bowiem ulec zmianie. Z tego powodu matka powinna stosować zbilansowaną, bogatą w jod dietę.

  • Barranco, M. C., López, A. A., Gallard, F. D., & Fernández, S. G. (2007). Tratamiento del Hipotiroidismo durante el Embarazo. Revista de Posgrado de la VIa Cátedra de Medicina, 171, 24-28.
  • Cano, F. D., & Paredes, A. (2009). Hipotiroidismo y embarazo : Diagnóstico y tratamiento. Rev Obs Ginecol – Hosp Santiago Oriente Dr. Luis Tisné Brousse. https://doi.org/10.1051/0004-6361/201014363
  • Carolina Barranco, M., Alberto López, A., & Darío Gallard Dra Silvana Griselda Fernández, F. (2007). TRATAMIENTO DEL HIPOTIROIDISMO DURANTE EL EMBARAZO. Revista de Posgrado de La VIa Cátedra de Medicina.
  • Enfermedad tiroidea y gestación (actualizado julio 2013). (2015). Progresos de Obstetricia y Ginecologia. https://doi.org/10.1016/j.pog.2014.11.003
  • INFARMED. (2014). Levotiroxina. Katalog BPS. https://doi.org/10.1007/s13398-014-0173-7.2
  • Pineda, J., Galofré, J. C., Toni, M., & Anda, E. (2016). Hipotiroidismo. Medicine (Spain). https://doi.org/10.1016/j.med.2016.06.002
  • Taylor, P. N., Minassian, C., Rehman, A., Iqbal, A., Draman, M. S., Hamilton, W., … Okosieme, O. E. (2014). TSH levels and risk of miscarriage in women on long-term levothyroxine: A community-based study. Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism. https://doi.org/10.1210/jc.2014-1954
  • Soledad, H. V. (2013). Trastornos tiroideos en el embarazo. Revista Médica Clínica Las Condes. https://doi.org/10.1016/S0716-8640(13)70221-9