Nerwy krzyżowe - jaką funkcję pełnią w organizmie?

Nerwy krzyżowe tworzą 5 z 31 par nerwów rdzeniowych. Są one niezbędne dla fizjologii człowieka i opiszemy je szczegółowo poniżej.
Nerwy krzyżowe - jaką funkcję pełnią w organizmie?
Mariel Mendoza

Przejrzane i zatwierdzone przez: lekarz Mariel Mendoza.

Napisany przez Equipo Editorial

Ostatnia aktualizacja: 25 listopada, 2022

Nerwy krzyżowe to grupa pięciu nerwów rdzeniowych, które wychodzą z rdzenia kręgowego i wyłaniają się z kości krzyżowej. Są zespołem struktur tworzących najniższy odcinek rdzenia kręgowego.

Nerwy krzyżowe są wymienione według każdego kręgu, do którego się odnoszą, chociaż są ze sobą połączone, tworząc kość krzyżową. Są one podzielone na określone terytoria, zarówno sensoryczne, jak i motoryczne.

Nerwy krzyżowe

Nerwy krzyżowe to 5 par nerwów rdzeniowych. Stanowią część somatycznego układu nerwowego. Mówiąc dokładniej, istnieje łącznie 31 par nerwów rdzeniowych, których funkcją jest unerwienie całego ciała z wyjątkiem głowy i niektórych obszarów szyi.

Spełniają swój cel, ponieważ zawierają korzeń czuciowy, który odpowiada za wrażliwość unerwianego obszaru oraz korzeń ruchowy, który umożliwia skórczanie mięśni. Nerwy rdzeniowe są następujące:

  • 8 par nerwów szyjnych (C1-C8)
  • 12 par nerwów piersiowych (T1-T12)
  • 5 par nerwów krzyżowych (S1-S5)
  • 5 par nerwów lędźwiowych (L1-L5)
  • 1 para nerwów kości ogonowej

Przeczytaj również: 12 nerwów czaszkowych i ich funkcje

Charakterystyka nerwów krzyżowych

Kręgosłup
Bez obecności nerwów rdzeniowych fizjologia człowieka, jaką znamy, nie byłaby możliwa.

Nerwy krzyżowe mają szereg cech typowych dla nerwów rdzeniowych. Zobaczmy, jakie są główne cechy tych nerwów. Zacznijmy od tego, że są one mieszane, tzn. zarówno czuciowe, jak i motoryczne.

Z drugiej strony wszystkie gałęzie brzuszne, z wyjątkiem gałęzi piersiowych (od T1 do T12), tworzą kilka gałęzi zwanych splotami nerwowymi. Sploty te pojawiają się w okolicy szyjnej, ramiennej i lędźwiowo-krzyżowej.

W tych połączonych ze sobą gałęziach włókna pochodzące z gałęzi brzusznych są usieciowane i ponownie rozmieszczone, tak że każda powstała gałąź zawiera włókna z różnych nerwów rdzeniowych. Ponadto te pochodzące z każdej gałęzi brzusznej przemieszczają się różnymi drogami na obrzeża ciała.

Z tego powodu wszystkie mięśnie naszych kończyn będą unerwione z więcej niż jednego nerwu rdzeniowego. W konsekwencji, jeśli dojdzie do uszkodzenia jednego z segmentów rdzenia kręgowego lub jednego z korzeni, kończyna nie musi być całkowicie niesprawna.

Anatomia nerwów krzyżowych

Nerwy krzyżowe wywodzą się z rdzenia kręgowego i przechodzą przez otwory kręgowe kości krzyżowej. Zarówno korzenie ruchowe, jak i czuciowe zbiegają się poza zwojem rdzeniowym i wyłaniają się razem w dwóch gałęziach:

  • Tylne: wychodzą z tylnego otworu krzyżowego i tworzą tylne gałęzie nerwów krzyżowych.
  • Przednie: wychodzą z przedniego otworu krzyżowego i przyczyniają się do rozgałęzień splotu krzyżowego i splotu krzyżowo-guzicznego.

Nerwy krzyżowe S3 i S4 mają włókna łączące splot podbrzuszny dolny, unerwiający mięśnie gładkie, wśród których są następujące:

  • Okrężnica zstępująca i esowata
  • Odbytnica
  • Narządy płciowe, zarówno wewnętrzne, jak i zewnętrzne
  • Pęcherz
  • Cewka moczowa

Gałąź tylna nerwów krzyżowych

Są to 4 małe podziały nerwowe, które stają się jeszcze mniejsze, gdy oddalają się od miejsca ich pochodzenia. Z wyjątkiem ostatniej najbardziej wewnętrznej gałęzi, wyłaniają się z tylnych otworów krzyżowych.

Gałąź przednia nerwów krzyżowych

Jeśli chodzi o przednie gałęzie tych nerwów, powstają one w splocie krzyżowym. Zapewnia to unerwienie miednicy i kończyn dolnych. Wiązki i włókna wychodzące z przednich nerwów krzyżowych (S4 i S5) łączą się z nerwem kości ogonowej i tworzą, jak widzieliśmy, splot krzyżowo-guziczny.

Ostatecznie tworzą nerw odbytowo-guziczny, który unerwia skórę okolicy odbytu i stawu krzyżowo-guzicznego.

Funkcje nerwów krzyżowych

Kobieta na toalecie
Prosta czynność pójścia do toalety wymaga aktywnego udziału nerwów krzyżowych w skurczu i rozluźnieniu zwieracza.

Zadaniem układu przywspółczulnego jest rozluźnienie zwieraczy i skurcz ścian mięśniowych. W ten sposób pozwalają na oddawanie moczu, wypróżnianie i erekcję genitaliów.

Ponadto włókna przenoszą sygnały czuciowe, takie jak ból i uczucie pełności, zarówno z pęcherza moczowego, jak i odbytnicy. Jako ciekawostkę, stymulacja nerwu krzyżowego jest jedną z procedur medycznych stosowanych w leczeniu nietrzymania stolca.

Krótko mówiąc, są to struktury o żywotnym znaczeniu dla organizmu, podobnie jak wszystkie inne w układzie nerwowym. Poznanie anatomii człowieka pomaga nam spojrzeć na własne zdrowie z innej perspektywy i odpowiednio o nie zadbać.

To może Cię zainteresować ...
Zapalenie rdzenia i nerwu wzrokowego lub choroba Devica
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Zapalenie rdzenia i nerwu wzrokowego lub choroba Devica

Choroba Devica czyli zapalenie rdzenia i nerwu wzrokowego to poważna choroba autoimmunologiczna powodujące demielinizację rdzenia. Bywa mylona z SM...