Czy szkarlatyna jest zaraźliwa? Sprawdź to!

05 listopada, 2020
Szkarlatyna, czyli płonica to choroba zakaźna, która występuje głównie u dzieci i objawia się gorączką, wysypką skórną i zaczerwienieniem języka. Dziś powiemy więcej o tej chorobie i jej drogach transmisji.

Czy to prawda, że szkarlatyna jest zaraźliwa? Szkarlatyna, również znana pod nazwą płonica, jest ostrą chorobą zakaźną wywoływaną przez bakterie z gatunku Streptococcus pyogenes. Według badań naukowych, spośród 74 gatunków, które tworzą rodzaj Streptococcus, wymieniony mikroorganizm jest jednym z najbardziej zjadliwych dla ludzi.

Bakteria ta wywołuje zarówno ropne, jak i nie ropne choroby u ludzi, takie jak między innymi zapalenie gardła, zapalenie tkanki łącznej, martwicze zapalenie powięzi i gorączkę reumatyczną. Dlatego kluczowe znaczenie ma bliższe poznanie tego patogenu z perspektywy klinicznej.

W tym artykule powiemy Ci wszystko, co musisz wiedzieć o płonicy. Dowiesz się też, czy rzeczywiście szkarlatyna jest zaraźliwa.

Występowanie szkarlatyny

Według publikacji epidemiologicznych szkarlatyna należy do chorób, które dotykają głównie dzieci. Oto kilka danych, które przedstawiają globalne występowanie tej choroby na całym świecie:

  • Wśród niemowląt z bólem gardła aż 58% z nich może mieć ten rodzaj bakterii.
  • Streptococcus pyogenes to gatunek należący do paciorkowców, które najczęściej wywołują ogniska choroby. Często wiąże się to ze spożywaniem zanieczyszczonej żywności.
  • W ostatnich dziesięcioleciach udokumentowano wzrost epidemii szkarlatyny. Przykładem tego był Wietnam, w którym udokumentowano ponad 23 000 przypadków w 2009 roku.

Jak widać, chociaż mamy do czynienia z patologią występującą głownie w poprzednich wiekach, ten patogenny mikroorganizm nadal jest obecny i aktywny w naszym społeczeństwie. Dlatego znajomość metod transmisji tej choroby może bardzo pomóc w jej zapobieganiu. Przedstawiamy je poniżej.

Paciorkowce szkarlatyny
Paciorkowce to drobnoustroje, które wywołują szkarlatynę.

Aby dowiedzieć się więcej, przeczytaj również ten artykuł: Szkarlatyna czyli płonica – co należy wiedzieć?

Co to jest szkarlatyna?

Jak powiedzieliśmy wcześniej, szkarlatyna jest patologią wywoływaną przez zakażenie Streptococcus pyogenes należący do grupy serologicznej A. Według wspomnianych badań bakteria ta ma zdolność do wytwarzania egzotoksyn i superantygenów (wywołujących przesadne reakcje układu odpornościowego).

Dlatego też działanie tej bakterii na organizm ludzki obejmuje szeroki zakres objawów.

Jako miejsca kolonizacji bakterie wybierają powierzchnie pokryte błoną śluzową oraz, w mniejszym stopniu, skórę. Portal National Library of Medicine of the United States zebrał najważniejsze objawy związane ze szkarlatyną w następującej liście:

  • Początek infekcji przebiega z gorączką i bólem gardła.
  • Wysypka skórna objawia się pierwotnie na szyi i klatce piersiowej, a następnie rozprzestrzenia się na całe ciało.
  • Występuje obrzęk węzłów chłonnych w szyi.
  • Ponadto pojawiają się inne objawy wtórne, takie jak bóle głowy i mięśni, nudności, dreszcze oraz zaczerwienienie i obrzęk języka.

Należy zauważyć, że najbardziej oczywistym objawem tej choroby jest pojawienie się wysypki na skórze. Podczas gdy pierwsze oznaki pojawiają się pierwszego lub drugiego dnia po zakażeniu, wysypka skórna pojawia się zwykle po 3 do 5 dniach i trwa dłużej niż tydzień.

Czy szkarlatyna jest zaraźliwa?

Według specjalistycznych organizacji pediatrycznych, takich jak Kidshealth, szkarlatyna jest bardzo zaraźliwa.

Zarówno bezpośredni kontakt z dotkniętą powierzchnią (w przypadku pacjentów z liszajcem – kolejną manifestacją wywoływaną przez tę bakterię), jak i wdychanie mikrocząstek wydalanych przez chorego pacjenta (kaszel i kichanie) może przenosić zakażenie na zdrową osobę.

Ponadto należy zauważyć, że mikroorganizm ten może przeżyć na nieożywionych powierzchniach nawet do czterech tygodni. Dlatego dotykanie materiałów lub żywności, które miały kontakt z osobą chorą, a następnie wkładanie rąk do ust stanowi potencjalne zagrożenie.

Oficjalne organy, takie jak Ośrodki do spraw Kontroli i Prewencji Chorób (CDC), ostrzegają, z czym wiąże się największe zagrożenie dotyczące tej choroby. Otóż niewłaściwe obchodzenie się z żywnością najczęściej prowadzi do pojawienia się epidemii szkarlatyny.

Z drugiej strony eksperci nie uważają, że bakterie mogą być przenoszone przez zwierzęta domowe lub zabawki, o ile spełnione są wymogi dotyczące dezynfekcji.

Okres zaraźliwości

Okres zaraźliwości trwa tak długo, jak długo utrzymują się objawy. Mimo wszystko jest to jednak łagodna infekcja, która łatwo ustępuje po zastosowaniu antybiotyków. Należy zauważyć, że po 48 godzinach leczenia pacjent przestaje już wykazywać zdolność do zakażenia innych.

Jak uniknąć rozprzestrzeniania się szkarlatyny?

Chore dziecko
Płonica występuje często w wieku dziecięcym, jako kolejna choroba z towarzyszącą mu wysypką skórną.

Jak widzieliśmy, mamy do czynienia z łagodną, ​​ale wysoce zaraźliwą chorobą, która jest przenoszona przez nieodpowiednio dezynfekowane powierzchnie lub mikrocząsteczki śliny chorych. Dlatego dobre nawyki higieniczne stanowią pierwszą barierę ochronną dla szkarlatyny. Oto kilka wskazówek, których należy przestrzegać:

  • Chore osoby podczas kichania powinny zasłaniać nos i usta chusteczkami.
  • Często myj ręce mydłem i wodą przez co najmniej 20 sekund.
  • Przybory osoby zarażonej powinny być oznaczone i używane tylko przez nią samą.
  • W miejscach, w których rejestruje się ogniska epidemiologiczne, należy przestrzegać ścisłego protokołu higieny dla żywności i powierzchni.

Możesz być zainteresowany również tym tematem: Leptospiroza – czym jest i jaki ma wpływ na zdrowie?

Szkarlatyna jest bardzo zaraźliwa

Szkarlatyna, czyli płonica jest wysoce zaraźliwą infekcją wywoływaną przez mikroorganizm szeroko rozpowszechniony w populacji ogólnej. Mimo to jest to łagodna infekcja, która po zastosowaniu leczenia antybiotykami ustępuje w ciągu kilku dni.

Chociaż u pacjenta mogą wystąpić powikłania, takie jak zapalenie płuc lub infekcje zatok, nie zdarzają się one zbyt często. Jednak w momencie pojawienia się uogólnionej wysypki związanej z procesem gorączki wizyta u lekarza jest obowiązkowa.

  • Wong, S. S., & Yuen, K. Y. (2012). Streptococcus pyogenes and re-emergence of scarlet fever as a public health problem. Emerging Microbes & Infections1(1), 1-10.
  • Canals, M. (1989). Dinámica epidemiológica de la escarlatina en Chile. Revista chilena de pediatría60(1), 15-18.
  • Fiebre escarlata, medlineplus.gov. Recogido a 12 de septiembre en https://medlineplus.gov/spanish/ency/article/000974.htm
  • Escarlatina, Kidshealth.org. Recogido a 12 de septiembre en https://kidshealth.org/es/parents/scarlet-fever-esp.html#:~:text=Las%20infecciones%20bacterianas%20que%20causan,del%20contacto%20con%20la%20piel.
  • Escarlatina, CDC. Recogido a 12 de septiembre en https://www.cdc.gov/groupastrep/diseases-public/scarlet-fever-sp.html
  • Piñeiro Pérez, Roi, et al. “Adecuación del diagnóstico y tratamiento de la faringoamigdalitis aguda a las guías actuales.” Pediatría Atención Primaria 18.72 (2016): 317-324.