Żółty Wrzesień - czym jest ta międzynarodowa inicjatywa?

Żółty wrzesień to inicjatywa, która promuje zapobieganie samobójstwom. Dlaczego wybrano ten kolor? Jak ważne jest podnoszenie świadomości na ten temat? Tutaj znajdziesz odpowiedzi.
Żółty Wrzesień - czym jest ta międzynarodowa inicjatywa?
Leonardo Biolatto

Napisane i zweryfikowane przez lekarz Leonardo Biolatto.

Ostatnia aktualizacja: 22 września, 2022

Co roku 10 września obchodzimy Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom, który zajmuje centralne miejsce w ochronie zdrowia publicznego. Wspierany przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Zapobiegania Samobójstwom i Światową Organizację Zdrowia (WHO), dzień ma na celu podniesienie świadomości na temat tego poważnego problemu. Ale na czym polega inicjatywa o nazwie Żółty Wrzesień?

Poza 10-tym września, organizowane działania zazwyczaj rozciągają się na cały miesiąc. Różne organizacje rządowe i pozarządowe realizują programy i plany szerzenia idei zapobiegania samobójstwom. Zapewniają również narzędzia udostępniające ludziom zasoby, jeśli cierpią na depresję.

Temat na rok 2022 brzmi: „Tworzenie nadziei poprzez działanie”. Propagując to zdanie Żółty Wrzesień zobowiązuje nas wszystkich do podjęcia działań w celu zapobieżenia zgonom, których można uniknąć.

Jak się narodził Żółty Wrzesień?

Historia wyboru koloru i przyczyny Żółtego Września wiąże się z bólem. Jej początki sięgają 1994 roku, kiedy to dzięki akcji rodziny i przyjaciół Mike’a Emme ukształtował się program Żółta wstążka.

Mike miał 17 lat, kiedy odebrał sobie życie. Był miłośnikiem samochodów i pracował przy renowacji samochodów. Jego najnowszym projektem był Ford Mustang z 1968 roku, który znalazł w złym stanie.

Mike kupił samochód, naprawił go, a po odrestaurowaniu pomalował na jaskrawy żółty kolor. Pewnego dnia, kiedy jego rodzice wrócili do domu, Mustang stał zaparkowany na zewnątrz, a młody człowiek popełnił samobójstwo.

W domu rodzice znaleźli karteczkę z napisem: „Nie obwiniajcie się, mamo i tato, kocham was. Za późno, żeby cokolwiek zrobić”.

Możesz również przeczytać ten artykuł: Depresja letnia: przyczyny, objawy i jak sobie z nią radzić

Inicjatywa

Na pogrzebie młodego Mike’a Emme wszyscy byli zrozpaczeni. Przybyło kilkoro jego przyjaciół i chcieli pocieszyć rodziców, więc zapytali, jak mogliby pomóc.

Rodzice z wielkim hartem ducha przekazali młodym ludziom te słowa:

Proszę, nie zabijaj się; wezwij pomoc. – Matka Mike’a Emme

Idąc za tym wezwaniem, kilku członków społeczności umieściło to zdanie na żółtych kartkach nawiązując do koloru Mustanga Mike’a. Zapisywali na nich też numery telefonów zaufania, pod które mogą zadzwonić osoby, które myślą o samobójstwie.

Zaczął się żółty wrzesień i ilość karteczek rosła. Rozdawano je w urzędach i zanoszono do szkół, młodzi ludzie zaczęli je nosić w plecakach. Żółty kolor stopniowo kojarzył się z możliwością zapobieżenia tak tragicznemu wydarzeniu, jakim jest samobójstwo.

Żółta wstążka na Żółty Wrzesień
Inicjatywa wyszła ze Stanów Zjednoczonych, przyjmując kolor żółty, aby zwiększyć świadomość na całym świecie.

Niektóre istotne dane dotyczące samobójstw

Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) na świecie jest co roku 703 000 osób, które odbierają sobie życie. Należy również ze smutkiem dodać, że jest to czwarta najczęstsza przyczyna zgonów w grupie młodych ludzi w wieku od 15 do 29 lat.

Na przykład w Stanach Zjednoczonych dane są jeszcze bardziej alarmujące. Jest to druga najczęstsza przyczyna zgonów wśród 10-34-latków, z ilością około 132 samobójstw dziennie.

Krążący mit, że samobójstwo jest problemem tylko w krajach o wysokich dochodach, nie ma nic wspólnego z prawdą. W rzeczywistości, jeśli weźmiemy pod uwagę najnowsze trendy, ponad 70% samobójstw ma miejsce w obszarach o niskich i średnich dochodach.

Ale jest jeszcze jeden fakt, który często się pomija. Statystyki wierniej odnotowują dokonane samobójstwa niż próby samobójcze. Każda osoba, która odbiera sobie życie, reprezentuje kilka osób, które próbowały, na szczęście bez tragicznego skutku. Ale bardzo prawdopodobne, że spróbują znowu.

Inny mit głosi, że samobójstwo popełniają tylko ci, którzy robią to bez zapowiedzi, nie okazując wcześniej sygnałów ostrzegawczych. Próby samobójcze są rzeczywistym czynnikiem ryzyka, ponieważ istnieje duże prawdopodobieństwo, że dana osoba podejmie w przyszłości kolejną próbę.

Podoba Ci się ten artykuł? Możesz również przeczytać: Depresja poślubna: jak ją rozpoznać i przezwyciężyć

Czy można zapobiec samobójstwu?

Żółty Wrzesien ma główną ideę, którą jest zapobieganie samobójstwom i ograniczanie ich występowania. Różne inicjatywy mają na celu podniesienie świadomości na ten temat, aby osoby zagrożone miały wsparcie i kogoś, do kogo mogłyby się zwrócić w chwilach największego niepokoju.

W zachowaniach samobójczych rozpoznaje się dwie sytuacje i w obu można podjąć działanie zapobiegawcze. Są to:

  • Próba samobójcza: osoba próbuje spowodować śmierć, ale jej się nie udaje. Po akcie może nastąpić uraz lub nie.
  • Myśli samobójcze: osoba ma powracające myśli o tym, jak popełniłaby samobójstwo. Może nawet przygotowywać pewne rzeczy lub scenariusze, które mają jej służyć do odebrania sobie życia.

Rozpoznanie każdej z tych sytuacji wymaga natychmiastowego działania. Jeśli wykryje to członek rodziny lub znajomy, powinien zrobić wszystko, co możliwe, aby zapewnić tej osobie specjalistyczną, profesjonalną pomoc.

W związku z tym prawie wszystkie kraje stworzyły agencje zapobiegania samobójstwom. Zazwyczaj dostępny jest numer telefonu, pod który można zadzwonić w celu uzyskania porady na temat kroków, które należy podjąć.

Żółty wrzesień i zapobieganie samobójstwom
Myśli samobójcze są sygnałem ostrzegawczym. Osoba ta może w pewnym momencie spróbować popełnić samobójstwo i należy temu zapobiec.

Infolinie i telefony zaufania

Żółty Wrzesień zwraca uwagę, że w ramach działań prewencyjnych kluczowe znaczenie mają infolinie rządowe i pozarządowe. Mogą się z nimi komunikować ludzie, którzy myślą o popełnieniu samobójstwa, a także rodzina i przyjaciele, którzy wykryją ryzykowne zachowanie bliskich.

Infolinia jest obsługiwana przez osoby przeszkolone do realizacji następujących celów :

  • Zaangażowanie we wspierającą rozmowę mającą na celu powstrzymanie samobójstwa. Osoba po próbie samobójczej przeżywa kryzys i należy ją odpowiednio wysłuchać i z nią porozmawiać.
  • Zaoferowanie konkretnej pomoc. Aby powstrzymać osobę, operator telefoniczny ją, w zależności od obszaru geograficznego, do sieci przygotowanych na danym terytorium zarówno przez instytucje publiczne jak i prywatne.
  • Zapewnienie wsparcia zdrowia psychicznego. Podczas rozmowy operator może zastosować techniki relaksacyjne i aktywne słuchanie, aby odwieść osobę od próby samobójczej.
  • Umówienie wizyty u psychologa. Jeśli przypadek jest uzasadniony, infolinia może natychmiast umówić osobę na konsultację ze specjalistą zdrowia psychicznego.

Żółty wrzesień to nadzieja

Żółty wrzesień swoim kolorem musi odsyłać nas do nadziei. Naprawdę możemy ograniczyć przypadki samobójstw na świecie.

Wystarczy tal zwykła czynność, jak rozdanie żółtych kartek z numerami infolinii. Jest to akt wsparcia i solidarności w zasięgu każdego z nas, który może uratować czyjeś życie.

To może Cię zainteresować ...
Depresja u nastolatka: jak ją rozpoznać?
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Depresja u nastolatka: jak ją rozpoznać?

Podejrzewasz, że twoje dziecko może mieć problemy ze zdrowiem psychicznym? Z tego artykułu dowiesz się, jak wygląda depresja u nastolatka.



  • Krishnamurti, Lauren Sealy, et al. “Gender differences in use of suicide crisis hotlines: a scoping review of current literature.” Journal of Public Mental Health (2022).
  • Pirkis, Jane, et al. “Suicide prevention media campaigns: a systematic literature review.” Health Communication 34.4 (2019): 402-414.
  • Sindahl, Trine N., et al. “Texting for help: Processes and impact of text counseling with children and youth with suicide ideation.” Suicide and Life‐Threatening Behavior 49.5 (2019): 1412-1430.
  • Gordon, Joshua A., Shelli Avenevoli, and Jane L. Pearson. “Suicide prevention research priorities in health care.” JAMA psychiatry 77.9 (2020): 885-886.
  • Large, Matthew Michael. “The role of prediction in suicide prevention.” Dialogues in clinical neuroscience (2022).