Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą - praktyczne wskazówki

Cukrzyca to choroba wymagająca szczególnej uwagi, aby zapobiec różnym powikłaniom. W tym artykule przedstawimy najlepsze wskazówki dotyczące pielęgnacji skóry, jeśli masz cukrzycę.
Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą - praktyczne wskazówki
Leonardo Biolatto

Przejrzane i zatwierdzone przez: lekarz Leonardo Biolatto.

Ostatnia aktualizacja: 05 grudnia, 2022

Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą jest niezwykle ważna, ponieważ wraz z tą chorobą mogą wystąpić pewne schorzenia skóry. Najczęstsze to suchość, zmiany zabarwienia, a nawet pojawienie się ran i owrzodzeń.

Biorąc pod uwagę, że osoby z tą chorobą mają specyficzne potrzeby, warto zastosować określone środki. Obejmują one, jak zobaczymy w dalszej części tego artykułu, dobre suszenie skóry, unikanie długich kąpieli i unikanie produktów drażniących. Czytaj dalej, aby dowiedzieć się więcej o pielęgnacji skóry z cukrzycą.

Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą – dlaczego istotna?

Dlaczego pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą jest tak istotna? W cukrzycy poziom cukru we krwi jest podwyższony, co negatywnie działa na skórę, zwiększając ryzyko pojawienia się różnych schorzeń. Wynika to z nieprawidłowego działania systemów obronnych, które zmniejsza zdolność organizmu do reagowania na ataki patogenów.

Z drugiej strony grzyby i bakterie znajdują więcej pożywienia do reprodukcji, gdy glukoza jest łatwo dostępna. A ponieważ organizm stara się wyeliminować nadmiar cukru z moczem, powoduje to utratę dużej ilości płynów. Skóra staje się odwodniona, a na jej powierzchni pojawiają się pęknięcia, które otwierają drogę do kolejnych infekcji.

Typowe objawy

Typowe objawy skórne związane z cukrzycą obejmują:

  • Pojawienie się czerwonawych plam.
  • Problemy z gojeniem się ran.
  • Skóra staje się sucha i napięta, często jest wrażliwa i krucha.
  • Powstawanie ran, strupów i ewentualnych owrzodzeń.
  • Skóra staje się żółtawa, częściej na dłoniach i podeszwach stóp.
  • W przypadku braku zdrowych sieci kolagenowych skóra ma tendencję do twardnienia, nabierając przy tym woskowego wyglądu.
  • Z powodu neuropatii cukrzycowej może również wystąpić utrata czucia, co może prowadzić do nieświadomych urazów.

Przeczytaj również: Leczenie żywieniowe cukrzycy typu 2

Choroby skóry związane z cukrzycą

Osoba z cukrzycą jest narażona na zwiększone ryzyko chorób skórnych. Oto warunki, które sprzyjają ich rozwojowi:

Acanthosis nigricans

Jednym z najczęstszych jest acanthosis nigricans. Stan ten charakteryzuje się ciemnieniem i zgrubieniem skóry. Występuje szczególnie w fałdach, w miejscach takich jak kark, pachy, a nawet pachwiny.

Według badań na ten temat akantoza występuje u około 3 na 4 osoby z cukrzycą. Jednak może również wystąpić u osób z otyłością lub problemami hormonalnymi, a nawet w reakcjach na niektóre leki.

Skóra pod pachą. Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą.
Obszary fałdów ciała, takie jak pachy, są najbardziej dotknięte akantozą.

Łuszczyca

U osób z cukrzycą typu 2 zwiększa się również ryzyko rozwoju łuszczycy. Powstają wtedy czerwone plamy, swędzenie i łuszczenie. W niektórych przypadkach dotyczy to również skóry głowy, a nawet paznokci.

Twardzina Buschkego

Jest to choroba tkanki łącznej, która charakteryzuje się pogrubieniem skóry, zwłaszcza górnej części tułowia, pleców lub szyi. W przeciwieństwie do akantozy nie powoduje tak zauważalnego ciemnienia.

Jednak gdy twardzina Buschkego jest ciężka, może utrudnić poruszanie się. Uważa się, że pojawia się częściej u osób z nadwagą. Może pojawić się u osób bez cukrzycy, które przeszły infekcję paciorkowcami.

Dermopatia cukrzycowa

Dermopatia jest również dość powszechna, występując odpowiednio w 33 lub 40% przypadków u osób z cukrzycą typu 1 lub typu 2. W tym stanie na łydkach pojawiają się okrągłe, czerwonawe lub brązowe, łuskowate plamy.

Owrzodzenia stopy cukrzycowej

Ponieważ cukrzyca wpływa na krążenie, małe rany czasami przekształcają się w owrzodzenia. Mogą być powszechne w tak zwanej stopie cukrzycowej. Jeśli zostaną zakażone, wzrasta ryzyko martwicy.

Xanthelasma

Xanthelasma jest rodzajem uszkodzenia spowodowanego nagromadzeniem tłuszczu. Wygląd jest żółtawy i łuskowaty. Pojawia się w pobliżu powiek, a także na szyi, ramionach, pod pachami oraz w innych obszarach tułowia.

Może to być wynikiem wysokiego poziomu cukru i tłuszczu we krwi, chociaż występuje również u osób, które nie wykazują tych czynników. Chociaż nie stanowi zagrożenia dla zdrowia, wpływa na jakość życia. Niektóre badania sugerują stosowanie do jej leczenia leków obniżających poziom lipidów.

Xanthomas

Xanthomy są spowodowane złym zarządzaniem glukozą. Są to guzy o zmiennym odcieniu, od ciemnożółtego lub pomarańczowego do brązowego lub czerwonawego. Powodują swędzenie.

Częściej pojawiają się na udach, pośladkach i obszarach z fałdami (łokcie lub kolana). Są również związane z niedoczynnością tarczycy, marskością wątroby lub zapaleniem trzustki.

Akrochordony

Jest to nazwa nadana niektórym brodawczakom zwisającym ze skóry, które są miękkie i cieliste. Mogą pojawić się na powiekach i innych fałdach (takich jak pachwiny, pachy, szyja lub piersi).

Są oznaką wysokiego poziomu cukru we krwi u pacjentów z cukrzycą. Występują również u osób, które nie mają cukrzycy.

Nekrobioza lipoidica

Necrobiosis lipoidica jest rzadkim schorzeniem. To stan ziarniniakowy ze zwyrodnieniową tkanką łączną. Około połowa osób, które się z nią zgłaszają, jest uzależniona od insuliny.

Początkowo zmiany są małymi, twardymi, podobnymi do wysypki guzkami. Następnie przechodzą do większych, twardszych, woskowych blaszek na skórze o jasnożółtym lub brązowym kolorze. Chociaż bezbolesna, skóra jest bardziej podatna na infekcje i może wystąpić owrzodzenie.

Ziarniniak obrączkowy

Ten stan może być powikłaniem półpaśca lub cukrzycy. Pojawia się na dłoniach lub przedramionach. Występuje w postaci małych, czerwonawych guzków, które tworzą pierścień (stąd nazwa).

Infekcje bakteryjne i grzybice

Zakażenia bakteryjne i grzybicze mogą występować częściej u osób z cukrzycą typu 2 niż w populacji bez cukrzycy. Tutaj uwzględniamy:

  • Grzybica
  • Jęczmień
  • Czyraki
  • Kandydoza
  • Stopa sportowca
  • Liszaj płaski
  • Grzybica paznokci

Pielęgnacja skóry u osób z cukrzycą

Ze względu na wszystkie te zagrożenia konieczne jest podjęcie działań w zakresie pielęgnacji skóry w cukrzycy. Poniżej przyjrzymy się kilku wskazówkom w tym zakresie.

1. Unikaj brania długich pryszniców lub kąpieli

Nadmierny lub zbyt długi prysznic również wysusza skórę. Zwykle nie jest to zbyt dobre dla osób z wrażliwością skóry, w tym pacjentów z cukrzycą, ponieważ może usunąć część warstwy tłuszczowej, która chroni skórę przed zanieczyszczeniami zewnętrznymi.

Mężczyzna bierze prysznic
Długotrwały kontakt z wodą nie jest zalecany pacjentom chorym na cukrzycę, ponieważ zwiększa suchość skóry.

2. Codziennie myj stopy

Mimo to należy codziennie myć stopy, aby skóra była jak najczystsza. Dopóki jest to krótka kąpiel i ciało zostanie odpowiednio osuszone, jest to korzystne.

3. Używaj żelu pod prysznic

Zaleca się unikanie mydła w kostce. Zamiast tego wybierz żel do kąpieli. Istnieje kilka opracowanych specjalnie dla skóry wrażliwej na bazie naturalnych składników, takich jak gliceryna roślinna. Pomagają one lepiej nawilżyć skórę.

4. Unikaj drażniących produktów

Z drugiej strony należy również starać się stosować środki higieny osobistej, które nie wysuszają ani nie podrażniają skóry. Obejmuje to łagodne, bezzapachowe szampony i kremy. Należy również unikać aerozoli, a także tych zawierających parabeny.

5. Dobrze wysusz skórę

Po skończonej kąpieli bardzo dobrze osusz skórę, szczególnie fałdy (pachy, pachwiny, szyja). Skup się również na przestrzeniach między palcami, aby uniknąć ewentualnych infekcji grzybiczych.

Najlepiej też użyć miękkiego ręcznika, który jest suchy. Jeśli to możliwe, miej osobny ręcznik przeznaczony do niektórych obszarów.

6. Codziennie nakładaj krem

Gdy pojawia się suchość, zwiększa się skłonność do podrażnień lub pękania, co prowadzi do swędzenia i owrzodzeń. Aby im zapobiec, do pielęgnacji skóry z cukrzycą należy stosować kremy nawilżające.

W związku z tym polecane są te z ekstraktami roślinnymi oraz zawierające witaminę E, a także substancje sprzyjające zachowaniu naturalnej wilgoci. W związku z tym istnieje opcja składników takich jak olejek jojoba.

7. Użyj talku

Aby utrzymać stopę w suchości i uniknąć wilgoci, która może być szkodliwa, zaleca się stosowanie talku. Najlepiej umieścić go wewnątrz butów, a nie na stopie, aby nie zatrzymywał on wilgoci.

8. Nie chodź boso w miejscach publicznych

W miejscach publicznych, takich jak baseny czy łaźnie w siłowni, wzrasta skłonność do infekcji, takich jak grzybica stóp. Podczas chodzenia w tych miejscach należy nosić sandały kąpielowe .

9. Ostrożnie obcinaj paznokcie

Podczas obcinania paznokci u nóg należy zachować szczególną ostrożność, nie przesadzając, aby nie spowodować ran, które mogą stanowić miejsce do  rozwoju potencjalnych infekcji.

10. Miej oko na swoje stopy

W ramach pielęgnacji skóry w przypadku cukrzycy, pacjenci powinni zwracać uwagę na swoje stopy i codziennie je sprawdzać. W ten sposób będą w stanie wykryć każdą zmianę w czasie.

11. Unikaj drapania

Chociaż prawdą jest, że sucha skóra powoduje swędzenie, należy unikać drapania, ponieważ może to powodować rany, które ostatecznie ulegają infekcji lub pogorszeniu, przekształcając się w owrzodzenia. Zamiast tego można zastosować krem z gliceryną.

12. Nie przebijaj pęcherzy

Gdy pojawią się pęcherze, nie należy ich przebijać ani igłą, ani paznokciami. To samo dotyczy strupów ran. Nie należy ich zrywać.

13. Pielęgnacja ran

Gdy pojawi się rana, należy zachować ostrożność, w razie potrzeby zakładając opatrunki. Rany powinny być leczone natychmiast i należy obserwować postępy gojenia.

14. Kontroluj poziom cukru we krwi

Twój poziom cukru we krwi musi być monitorowany i regulowany. Jest to ważne zadanie, nie tylko z punktu widzenia pielęgnacji skóry w przypadku cukrzycy, ale ze względu na wszystkie negatywne skutki, jakie powoduje.

kontrolowanie poziomu cukru we krwi
Samokontrola jest niezbędna u osoby z cukrzycą. Osoba musi nauczyć się, jak robić to poprawnie.

15. Postępuj zgodnie z leczeniem co do joty

Wreszcie, dieta, a także leki zalecane przez pracownika służby zdrowia muszą być ściśle przestrzegane. To najlepszy sposób na leczenie problemów oraz na zapobieganie ich pojawieniu się.

Kiedy iść do lekarza

Chociaż niektóre z opisanych powyżej objawów są nieszkodliwe, inne mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak martwica wymagająca amputacji. Progresja jest szybka u pacjentów z hiperglikemią.

Aby utrzymać dobrą pielęgnację skóry u osób z cukrzycą, należy skonsultować się z dermatologiem, zwłaszcza jeśli problemy utrzymują się lub jeśli występują objawy, takie jak plamica, ból, obrzęk, zaczerwienienie lub gorączka.

To może Cię zainteresować ...
Wczesna kolacja może pomóc schudnąć i zapobiec cukrzycy
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Wczesna kolacja może pomóc schudnąć i zapobiec cukrzycy

Odpowiednio wczesna kolacja w porze zgodnej z Twoim zegarem biologicznym może pozytywnie wpłynąć na zapobieganie rozwojowi chorób metabolicznych.



  • Crinnion W. Toxic effects of the easily avoidable phthalates and parabens. Altern Med Rev. 2010; 15(3): 190-196.
  • Didouche Y, Aksas H. An agrofood waste physicochemical characterization for its valorization. Algerian Journal of Environmental Science and Technology. 2021; 7(4): 2143-2150.
  • Duff M, Demidova O, Blackburn S, Shubrook J. Cutaneous manifestations of diabetes mellitus. Clin Diabetes. 2015; 33(1): 40–48.
  • Gad H, Roberts A, Hamzi, et al. Jojoba oil: an updated comprehensive review on chemistry. Pharmaceutical uses and toxicity. Polymers. 2021; 13: 1711. https://doi.org/10.3390/polym13111711
  • Gubelin W, de la Parra R, Giesen F. Micosis superficiales. Revista Médica Clínica Las Condes. 2011; 22(6): 804-812.
  • Laftah Z, Al-Niaimi F. Xanthelasma: An Update on Treatment Modalities. J Cutan Aesthet Surg. 2018; 11(1):1-6.
  • Pereira N, Suh Hyunsuk P, Hong Joon P. Úlceras del pie diabético: importancia del manejo multidisciplinario y salvataje microquirúrgico de la extremidad. Rev Chil Cir. 2018;  70(6): 535-543.
  • Peyrí J, Moreno A, Marcoval J. Necrobiosis lipoidica. Seminars in Cutaneous Medicine and Surgery. 2007; 26(2): 87-89.
  • Pitarch G, Torrijos A, Martínez-Aparicio A, Vilata J, Fortea J. Escleredema de Buschke asociado a diabetes mellitus. Estudio de cuatro casos. Actas Dermo-Sifiliográficas. 2005; 96 (1): 46-49.
  • Vera Estévez A. ¿Dermopatía diabética? Folia Dermatológica Cubana. 2021; 15(1): e259.
  • Wu L, Norman G, Dumville J, O’Meara S, Bell-Syer S. Dressings for treating foot ulcers in people with diabetes: an overview of systematic reviews. Cochrane Database Syst Rev. 2015; 7: doi 10.1002/14651858.CD010471.pub2.

Treść niniejszej publikacji ma charakter wyłącznie informacyjny. W żadnym wypadku nie może ona służyć postawieniu lub zastąpieniu diagnozy lekarskiej, samego leczenia lub zaleceń specjalisty. W razie pytań lub wątpliwości należy skonsultować się z zaufanym specjalistą i uzyskać jego zgodę przed rozpoczęciem jakiejkolwiek procedury.