Ketamina: co to jest i do czego służy?

3 maja, 2019
Ketamina jest substancją relaksującą stosowaną głównie jako środek uspokajający lub znieczulający u zwierząt. Wywołuje również efekty halucynogenne.

Ketamina jest lekiem o właściwościach znieczulających i halucynogennych. Jego zastosowanie w medycynie jest bardzo ograniczone, stosuje się ją tylko, jako szybko działający środek znieczulający.

Stosuje się ją również bardzo szeroko w medycynie weterynaryjnej do uspokajania dużych zwierząt, zwłaszcza koni. W rzeczywistości ketamina została zsyntetyzowana i zaczęła być używana w tym celu pod koniec XX wieku.

Jednak nadużycie dało jej reputację potężnego halucynogennego narkotyku i zaczęto ją wykorzystywać, jako tabletkę gwałtu, gdyż powoduje senność i dysocjację.

Jaki jest mechanizm działania ketaminy?

Ketamina jest pochodną fencyklidyny. Oba związki należą do rodziny farmakologicznej antagonistów receptora NMDA. NMDA jest skrótem od N-metylo-D-asparaginianu, agonisty glutaminianu. Gdy substancja jest agonistą, oznacza to, że nasila działanie innej substancji. Wręcz przeciwnie, jeśli substancja jest antagonistą, rozumiemy, że blokuje ona działanie innej substancji.

 

Ketamina to środek znieczulający, ponieważ blokuje aktywność NMDAktóra z kolei odpowiada za zwiększenie aktywności glutaminianu.

Glutaminian to pobudzający neuroprzekaźnik, który uczestniczy w synapsach, które mają miejsce w różnych regionach układu nerwowego. Kora mózgowa jest bogata w receptory glutaminianowe, ponieważ jest to obszar, w którym znajdują się centra uczenia się, pamięć itp.

Reakcje chemiczne

Blokując glutaminian, synapsy nie przekazują informacji pobudzających, a układ nerwowy wchodzi w stan relaksu. W zależności od dawki, działanie uspokajające lub wyciszające przechodzi w znieczulenie, które oznacza blokowanie odczuwania zmysłowego.

Do czego służy ketamina?

Jak wspomnieliśmy w poprzednim rozdziale, ketamina ma zastosowanie głównie, jako środek uspokajający i znieczulający w medycynie weterynaryjnej. Jej stosowanie u ludzi jest jednak bardzo ograniczono, biorąc pod uwagę skutki uboczne natury psychotropowej, które powoduje.

Jednak w krajach słabiej rozwiniętych często postrzega się ją ciągle, jako środek znieczulający, ponieważ jest tańszym produktem niż nowoczesne leki.

Dlaczego ketamina jest substancją psychotropową?

Ketamina ma silne właściwości halucynogenne o charakterze dysocjacyjnym. Oznacza to, że powoduje zmiany w odniesieniu do sytuacji ciała pacjenta w przestrzeni. Powszechnie pacjenci opisują odczucia lekkości, unoszenia się, opuszczania własnego ciała itp.

Kiedy zaczęto ją stosować u dzieci i osób starszych w niskich dawkach, wielu pacjentów komentowało to, co czuli po znieczuleniu. Ponieważ takie przypadki pojawiały się wyjątkowo często, przeprowadzono liczne badania i ostatecznie stwierdzono, że rzeczywiście już przy bardzo niskich dawkach tej substancji występuje bardzo silny efekt halucynogenny.

Właśnie ta moc, bardzo szybko odzwierciedlająca się w reakcji receptorów, czyni ją substancją niebezpieczną.

Bardzo trudno jest kontrolować prawidłową dawkę, ponieważ powoduje ona natychmiastowe skutki uboczne. W rzeczywistości przy minimalnych dawkach powoduje relaksację i bardzo niewielkie ilości prowadzą do doświadczeń podobnych do śmierci. Uczucie umierania wiąże się z blokadą ruchu. Ludzie, którzy przyjęli ketaminę, całkowicie tracą zdolność poruszania się.

Jakie są jej skutki uboczne?

Oprócz halucynacji powoduje również zmiany w pamięci i trudności w utrzymaniu uwagi. Jeśli natomiast zwiększa się dawkę, pacjent cierpi na zagrażające życiu zaburzenia rytmu serca. Na przykład pojawia się bradykardia.

Inne niepożądane czynniki sercowo-naczyniowe, które mogą wystąpić to nadciśnienie, niewydolność sercowo-oddechowa i zwiększone ciśnienie śródczaszkowe.

Dzieci mogą umrzeć z powodu skurczów krtani, gdzie pod wpływem ketaminy blokują się drogi oddechowe. Ponadto bardzo często mają napady padaczkowe i dystonię. Dystonia to termin medyczny, który odnosi się do mimowolnych skurczów mięśni. Jeśli wywołała je ketamina, są zwykle bardzo bolesne dla pacjenta i odzwierciedlają dysfunkcję układu nerwowego.

Tabletki

Z tych wszystkich powodów, ketamina właściwie nie jest stosowana w praktyce klinicznej. Ponieważ tak często występują niebezpieczne komplikacje, ryzyko w porównaniu z korzyściami ocenia się, jako zbyt wysokie. Ponadto, jeśli ketamina zostanie zmieszana z innymi substancjami, takimi jak alkohol, intensywność powikłań wzrośnie.

Jeśli zauważysz, że ktoś mógł zażyć ketaminę, zalecamy jak najszybsze powiadomienie służb ratunkowych i umieszczenie osoby w spokojnym miejscu. Taką osobę należy położyć w pomieszczeniu z przyćmionym światłem i w ciszy, aby zmniejszyć pobudzenie układu nerwowego.