Hiperdoncja – przyczyny i leczenie

23 lutego, 2020
Hiperdoncja to stan, w którym pojawiają się u nas dodatkowe zęby. Szacuje się, że dotyka ono około 3% populacji. Jakie są jego przyczyny? Jak można leczyć to schorzenie? Odpowiedzi znajdziesz poniżej.

Hiperdoncja to schorzenie, w którym u danej osoby rozwijają się dodatkowe zęby, znacznie powyżej standardowej ilości (32 sztuki u dorosłych, 20 sztuk u dzieci). Szacuje się, że choroba ta występuje u 2-3% populacji.

No dobrze, ale co to właściwie jest hiperdoncja? Wyjaśnimy to szczegółowo poniżej. Powiemy Ci także, jakie są główne przyczyny tego schorzenia i sposoby jego leczenia.

Co to jest hiperdoncja?

Jak wspomnieliśmy wcześniej, hiperdoncja to nadmierna liczba zębów. U osoby z tym stanem dodatkowe zęby w czaszce są „nadliczbowe”. Większość z nich znajduje się w górnej szczęce, szczególnie w linii środkowej między siekaczami.

Najczęściej jest to mesiodens pomiędzy dwoma górnymi środkowymi siekaczami. Zwykle ma kształt podobny do sąsiednich zębów, chociaż istnieją różne rodzaje:

  • w formie korka lub stożka,
  • w kształcie molowym – molariform.
Hiperdoncja na zdjęciu

Hiperdoncja może oznaczać zmiany, które mogą być proste, mnogie lub powiązane z innymi syndromami.

Zęby te powodują zmiany, zajmując przestrzeń innych zębów lub opóźniając ich wyjście. Istnieją trzy rodzaje hiperdoncji:

  • prosta: w szczęce znajduje się tylko jeden nadliczbowy ząb,
  • mnoga: w szczęce jest kilka nadliczbowych zębów i trudniej jest je znaleźć,
  • powiązana z innymi syndromami: na przykład dysplazja czaszkowo-twarzowa, zespół Ehlera-Danlosa czy rozszczep wargi.

Przeczytaj także: Zdrowe zęby – 5 nawyków, które pomogą Ci o nie zadbać

Przyczyny hiperdoncji

Nieprawidłowości w liczbie zębów w naszej jamie ustnej mogą występować domyślnie. Hiperdoncja to nadmierna liczba zębów, podczas gdy hipodoncja to brak niektórych zębów. Mogą one występować zarówno w uzębieniu tymczasowym, jak i stałym.

Przypadłość ta jest klasyfikowana, jeśli liczba zębów danej osoby jest wyższa niż 20 w uzębieniu tymczasowym i 32 w uzębieniu stałym.

Dokładna przyczyna jest wciąż nieznana, ale w hiperdoncji niesynchronicznej występuje element genetyczny. Nadliczbowe zęby są spowodowane nadmierną aktywnością komórek embrionalnych, które tworzą zęby. Może to wynikać z różnych przyczyn:

  • miejscowe: powodowane infekcjami, urazami itp.
  • ogólne: pośród nich znajdziemy te, które wynikają z syndromów.

Stan ten występuje częściej u mężczyzn, ze stosunkiem 2-1 w porównaniu do kobiet. Częściej dotyczy także uzębienia stałego, niż tymczasowego.

Leczenie hiperdoncji

Diagnoza tego stanu odbywa się przez wykonanie zdjęcia rentgenowskiego w celu oceny zębów. Może to wykazać objawy, takie jak opóźnione wyrastanie, złe położenie zębów i diastema.

Leczenie hiperdoncji

Leczenie powinno być dostosowane do potrzeb każdego pacjenta i rodzaju nadliczbowych zębów.

Jak leczyć hiperdoncję?

Istnieją różne metody leczenia hiperdoncji. Lekarz musi przeprowadzić kilka testów, zanim podejmie decyzję, który z zębów usunąć.

Ekstrakcja

Ekstrakcja nadliczbowego zęba jest zazwyczaj zalecanym zabiegiem. Stosuje się go, aby uniknąć możliwych problemów z wyrośnięciem zęba lub umiejscowieniem zębów w szczęce.

Jednak wczesna ekstrakcja, szczególnie u dzieci, może uszkodzić wierzchołek sąsiednich zębów, które nie zostały jeszcze wytworzone. Z tego powodu specjalista musi przeprowadzić indywidualne badanie, aby ustalić, kiedy jest najlepszy czas na usunięcie dodatkowego zęba.

Może Cię zainteresuje: Zgrzytanie zębami czyli bruksizm – jak rozluźnić szczękę?

Ortodoncja

Zwykle po wykonaniu zabiegu usunięcia dodatkowego zęba, pacjent może potrzebować opieki ortodontycznej, aby wyrównać łuk i zachować przestrzeń dla kolejnego zęba.

Zastąpienie niewykształconego zęba

Istnieją przypadki hiperdoncji związane z brakiem zębów, a także takie, które powodują powstawanie zębów o nietypowych kształtach. W takich przypadkach nadliczbowy ząb może zastąpić ten brakujący, a dentysta może poprawić jego wygląd za pomocą korony lub forniru.

Podsumowując

Hiperdoncja występuje, gdy dana osoba ma więcej zębów niż powinna. Jest to stan związany z genetyką, ale może być również spowodowany innymi czynnikami, takimi jak uraz. Wybrane leczenie zależy od warunków każdej osoby. Dlatego też konieczne jest pełne studium przypadku.

  • Demiriz L, Durmuşlar MC, Mısır AF. Prevalence and characteristics of supernumerary teeth: A survey on 7348 people. J Int Soc Prev Community Dent. 2015;5(Suppl 1):S39–S43. doi:10.4103/2231-0762.156151
  • Amini F, Rakhshan V, Jamalzadeh S. Prevalence and Pattern of Accessory Teeth (Hyperdontia) in Permanent Dentition of Iranian Orthodontic Patients. Iran J Public Health. 2013;42(11):1259–1265.
  • Parolia A, Kundabala M, Dahal M, Mohan M, Thomas MS. Management of supernumerary teeth. J Conserv Dent. 2011;14(3):221–224. doi:10.4103/0972-0707.85791
  • Meighani G, Pakdaman A. Diagnosis and management of supernumerary (mesiodens): a review of the literature. J Dent (Tehran). 2010;7(1):41–49.
  • Subasioglu A, Savas S, Kucukyilmaz E, Kesim S, Yagci A, Dundar M. Genetic background of supernumerary teeth. Eur J Dent. 2015;9(1):153–158. doi:10.4103/1305-7456.149670
  • Ata-Ali F, Ata-Ali J, Peñarrocha-Oltra D, Peñarrocha-Diago M. Prevalence, etiology, diagnosis, treatment and complications of supernumerary teeth. J Clin Exp Dent. 2014;6(4):e414–e418. Published 2014 Oct 1. doi:10.4317/jced.51499