Komórki rakowe: wszystko, co musisz o nich wiedzieć

21 grudnia, 2020
Komórki rakowe zaczynają się tworzyć, czasami nawet do 30 lat przed rozwojem raka. Najlepszym sposobem zapobiegania powstawaniu tej poważnej choroby jest zdrowy styl życia.

Komórki rakowe prezentują mutacje w swoim DNA, to znaczy procesy, które modyfikują materiał genetyczny obecny w każdej z nich. Dzieje się tak z różnych powodów, w tym na skutek czynników dziedzicznych, złych nawyków lub narażenia na substancje toksyczne.

Do tej pory opisano ponad 100 rodzajów raka. Ta patologia dotyczy wszystkich ssaków, z wyjątkiem gryzonia zwanego golcem piaskowym. Wczesne wykrycie choroby znacznie poprawia rokowanie, dlatego wysiłki koncentrują się na śledzeniu i badaniach przesiewowych pod kątem jej najczęstszych postaci w zależności od wieku.

Takie badania mają na celu jak najwcześniejsze wykrycie, czy w organizmie rozwijają się komórki rakowe.

Co to jest rak?

Rak to proces, w którym normalne komórki ulegają zmianom zwanym mutacjami. W rezultacie zaczynają rozmnażać się w niekontrolowany sposób. Dzieje się tak ze względu na predyspozycje genetyczne, ale także ze względu na styl życia i środowisko, na które jesteśmy wystawieni.

Aby organizm mógł prawidłowo funkcjonować, musi istnieć równowaga między tworzeniem się a umieraniem śmiercią komórek. Organizm posiada mechanizmy, które gwarantują tę równowagę, ale kiedy zawodzą, następuje masowa reprodukcja komórek, która powoduje powstawanie nowotworów.

Komórki rakowe
Mutacje genetyczne powodują niekontrolowane rozmnażanie się komórek.

Rodzaje raka według typu komórki, z której bierze swój początek

W zależności od komórek, z których rak bierze swój początek, chorobę klasyfikuje się w ramach pięciu grup:

  • Rak: kiedy komórki rakowe znajdują się w skórze lub w powierzchownych obszarach narządów wewnętrznych (w nabłonku). Jest to najczęstszy typ.
  • Mięsak: jeśli pochodzi z komórek tkanki łącznej, to znaczy z kości lub tkanek miękkich. Te ostatnie obejmują mięśnie, naczynia krwionośne i inne tkanki podporowe.
  • Szpiczak: ten typ raka pochodzi z komórek szpiku kostnego.
  • Chłoniak: w tym przypadku komórki rakowe to limfocyty, które są częścią układu odpornościowego.
  • Białaczka: występuje, gdy szpik kostny wytwarza nadmierną liczbę niedojrzałych białych krwinek. Uważa się, że jest to rak krwi.

Odkryj również te interesujące informacje: Przerzuty nowotworowe do kości – objawy i leczenie

Czym się różnią między komórki rakowe od normalnych komórek

Istnieje wiele różnic między normalnymi komórkami a komórkami rakowymi. Pierwszą z nich jest to, że normalne komórki przestają rozmnażać się, gdy ich liczba jest wystarczająca do wykonania odpowiadającej im funkcji. Z drugiej strony komórki rakowe rozmnażają się w sposób niekontrolowany.

Inne istotne różnice dotyczą interakcji komórek. Komórki rakowe nie reagują na sygnały wysyłane z innych tkanek, podczas gdy normalne tak.

Z drugiej strony, kiedy normalne komórki są uszkodzone lub starzeją się prowadzi to do ich naprawy lub do śmierci. Taka jest oczekiwana ewolucja w zakresie prawidłowego funkcjonowania i utrzymania funkcji. W przypadku komórek rakowych do tego nie dochodzi. To częściowo wyjaśnia nieregularny wygląd i wzrost wielkości jądra komórki nowotworowej.

Jeśli chodzi o łączenie się, normalne komórki wydzielają substancje, które pozwalają im dołączyć do innej grupy komórkowej. Tymczasem komórki rakowe tego nie robią, ale przemieszczają się w organizmie, powodując przerzuty, to znaczy tworząc nowe miejsca guza w pobliżu lub daleko od obszaru początkowego.

Czym więc są guzy?

Guzy, czyli nowotwory to zatem masy, które powstają w wyniku niekontrolowanego namnażania się grupy komórek w dowolnej tkance ciała. Obecność guza nie oznacza od razu, że jest rak. Musimy tutaj dokonać zróżnicowania.

Guz ma charakter łagodny, jeśli jego wzrost nie jest nieproporcjonalny ani agresywny. Ponadto nie atakuje pobliskich tkanek ani nie daje przerzutów, to znaczy nie rozprzestrzenia się na inne narządy organizmu. Z drugiej strony, guz jest złośliwy, gdy masa składa się z komórek rakowych, a zatem może atakować pobliskie tkanki, a nawet docierać do innych regionów.

Przeczytaj także ten ciekawy artykuł: Diagnoza nowotworu – jak przyjąć tę wiadomość?

Komórki rakowe w kolejnych stadiach raka?

Onkologiczny proces chorobowy trwa od momentu powstania komórek nowotworowych do stadium końcowego raka. Może to trwać miesiącami, latami, a nawet całymi dziesięcioleciami. Ewolucja nie zawsze przebiega w taki sam sposób, a związanych z nią czynników jest niezliczona ilość.

Etapy raka są następujące:

  • Etap 0: odpowiada momentowi, w którym pojawiają się komórki rakowe powstałe w wyniku mutacji. Jest to najdłuższa faza i następuje w niej niekontrolowane rozmnażanie. Nie daje objawów i jest mało prawdopodobne, aby rak został zdiagnozowany na tym etapie.
  • Etap I: nazywa się to fazą in situ i zmiany nowotworowe można już w niej zobaczyć pod mikroskopem. W niektórych typach możliwe jest postawienie wczesnej diagnozy.
  • Etap II: Komórki rakowe zaczynają atakować sąsiednie tkanki i dlatego nazywa się to inwazją lokalną. W niektórych przypadkach się pojawiają już objawy.
  • Przerzuty lub stadium III: choroba rozprzestrzenia się i atakuje obszary inne niż miejsce pochodzenia i sąsiednie tkanki. Takie przypadki nazywa się również odległą inwazją. Występują objawy, które mogą być poważne.
  • Etap IV: to jest faza terminalna postępującej i już nieuleczalnej choroby. Występują poważne objawy, szczególnie charakterystyczny silny ból, który łagodzi się jedynie opieką paliatywną.

Jakie są najczęstsze sposoby leczenia?

Istnieje kilka rodzajów leczenia raka, a najczęściej stosuje się je w połączeniu. Zespół specjalistów ocenia, która opcja jest najlepsza, w zależności od każdego przypadku i obowiązujących protokołów. Ogólnie rzecz biorąc, każdy kraj opracowuje własne wytyczne dotyczące podejścia terapeutycznego, na podstawie których ustala się odpowiednie protokoły.

Operacja

Ma ona na celu usunięcie guzów litych. Zwykle nie wystarcza do usunięcia mikroskopijnych zmian, które mogą znajdować się wokół zmiany pierwotnej. Dlatego często po operacji wprowadza się później leczenie chemioterapią lub radioterapią.

Chemoterapia

Jest to leczenie polegające na podawaniu leków lub substancji chemicznych w celu zniszczenia komórek rakowych. Chemioterapia zapobiega też wzrostowi i rozmnażaniu się takich guzów. Jednak może uszkodzić zdrowe komórki.

Radioterapia

Radioterapia to procedura wykorzystująca promienie rentgenowskie lub inne rodzaje cząstek do zabijania komórek rakowych. Służy również do zmniejszania objętości guzów.

Inne opcje

Inne metody leczenia raka obejmują immunoterapię, terapię celowaną, terapię hormonalną i przeszczepy komórek macierzystych. Medycyna precyzyjna pomaga określić, która opcja jest najbardziej odpowiednia dla każdego pacjenta.

Kobieta z nowotworem
Leczenie raka definiuje zespół złożony z lekarzy wielu specjalizacji.

Zdrowe nawyki a komórki rakowe

Zdrowy styl życia to najlepszy sposób zapobiegania rakowi. Istnieją bardzo proste środki, które skutecznie zapobiegają rozwojowi tej niebezpiecznej choroby. Najlepiej przestrzegać następujących ogólnych wskazówek:

  • Unikaj palenia tytoniu: palenie wiąże się przede wszystkim z rakiem płuc.
  • Utrzymuj zdrową dietę: dowiedziono, że włączenie warzyw przynosi korzystne efekty.
  • Wykonuj aktywność fizyczną: w sposób regularny.
  • Chroń się przed słońcem: rak skóry może się rozwinąć pod wpływem promieni ultrafioletowych.

Należy uważać na komórki rakowe

Rak zmienia życie zarówno tych, którzy na niego chorują, jak i ludzi z ich otoczenia. Nigdy nie należy lekceważyć znaczenia działań zapobiegawczych poprzez samoopiekę, która wyraża się głownie w zdrowym stylu życia.

Dzisiejsza nauka oferuje wiele możliwości wczesnego wykrywania tej choroby i leczenia jej z dużą szansą na sukces. Po przebytej chorobie nowotworowej należy również zachować ostrożność, ponieważ istnieje możliwość, że ponownie się uaktywni, zwłaszcza jeśli pacjent cierpi na inne choroby przewlekłe.

  • Montalvo-Javé, E. E., Rojas, S. K., Cejudo, A. P., Ortega, R. V., & Kuba, E. B. (2013). Hallazgos de anatomía patológica en una serie clínica de colecistectomía electiva. ¿Es frecuente el cáncer in situ? Cirujano general, 35(1), 36-40.
  • David, L. P. B., & Duque, M. Á. C. (2008). Pacientes con cáncer en fase terminal-una mirada fenomenológica existencial. International Journal of Psychological Research, 1(2), 13-20.
  • Sánchez, N. C. (2013). Conociendo y comprendiendo la célula cancerosa: Fisiopatología del cáncer. Revista Médica Clínica Las Condes, 24(4), 553-562.
  • Clark, Matthew A., et al. “Soft-tissue sarcomas in adults.” New England Journal of Medicine 353.7 (2005): 701-711.
  • Charlot-Lambrecht, I., et al. “Mieloma múltiple.” EMC-Aparato locomotor 45.1 (2012): 1-13.
  • Arvelo, Francisco, Felipe Sojo, and Carlos Cotte. “Tumour progression and metastasis.” Ecancermedicalscience 10 (2016).
  • Menchón, S. “Modelado de las diversas etapas del crecimiento del cáncer y de algunas terapias antitumorales.” Universidad Nacional de córdoba (2007).
  • Faivre, J. “Detección sistemática del cáncer colorrectal.” EMC-Tratado de Medicina 23.3 (2019): 1-9.
  • Española, Española de Oncología Médica SEOM Sociedad, and S. E. D. del Dolor. “GADO: Guía para el abordaje interdisciplinar del dolor oncológico.” (2018).
  • López, Aly Gallo, and Director General ARCPER. “Medicina de precisión en oncología.” Medicina centrada en el paciente: reflexiones a la carta. Unión Editorial, 2018.
  • Fernández-Alonso, M. Carmen, and María Platón. “El sol, la piel y el cáncer.” (2019).
  • Roco, Ángela, et al. “Farmacogenética, tabaco, alcohol y su efecto sobre el riesgo de desarrollar cáncer.” Revista chilena de pediatría 89.4 (2018): 432-440.
  • VILLANUEVA, ADRIANA CASTILLO, and FIKRAT ABDULLAEV JAFAROVA. “Lectinas vegetales y sus efectos en el cáncer.” (2019).