Co to jest laktoferyna i jakie korzyści przynosi dla organizmu?

Laktoferyna jest składnikiem mleka zarówno kobiecego, jak i krowiego, który oferuje ogromne korzyści zdrowotne. Wyjaśniamy, co to jest i jak można z niej skorzystać.
Co to jest laktoferyna i jakie korzyści przynosi dla organizmu?
Maria Patricia Pinero Corredor

Napisane i zweryfikowane przez dietetyk Maria Patricia Pinero Corredor.

Ostatnia aktualizacja: 09 sierpnia, 2022

Laktoferyna to białko należące do grupy glikoprotein. Najpierw wyizolowano ją z surowicy mleka krowiego, a następnie z mleka matki, gdzie występuje w dużych ilościach. Charakteryzuje się tym, że wiąże się z żelazem i dlatego należy do rodziny transferryn. Dowiedz się więcej o zaletach laktoferyny już dziś.

Obecność żelaza wyjaśnia dużą część jej funkcji biologicznych. Ponadto wspomaga zdrowie jelit, działa przeciwbakteryjnie i przeciwutleniająco oraz aktywuje układ odpornościowy. Ponadto po strawieniu tworzy peptydy, które również biorą udział w funkcjach zdrowotnych.

Białko to jest na tyle interesujące, że jego właściwości wzbudziły zainteresowanie przemysłu farmaceutycznego, biotechnologicznego i spożywczego. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o korzyściach, jakie oferuje laktoferyna, czytaj dalej.

Co to jest laktoferyna?

Laktoferyna lub w skrócie Lf to białko wyizolowane najpierw z mleka krowiego, a następnie z mleka ludzkiego. Wcześniej znano ją pod nazwą laktotransferyna, a obecnie klasyfikuje jako glikoproteinę. Oznacza to, że to białko ma związek z węglowodanami i żelazem. Gdy nie zawiera żelaza, nosi nazwę apolaktoferyny.

Rozpuszcza się w serwatce i charakteryzowano je jako nośnik żelaza do komórek ciała. Ma kształt motyla z 2 bocznymi “skrzydłami” połączonymi z centralnym obszarem lub rodzajem zawiasu. Każde skrzydło ma zdolność do wiązania się z cząsteczką żelaza.

Gdzie pozyskuje się lakroferynę?

Laktoferyna znajduje się głównie w dojrzałym mleku matki i siarze, która jest pierwszą wydzieliną mleka po urodzeniu. Wartości wahają się od 7 gramów na litr siary do 1 grama na litr mleka dojrzałego.

Oprócz mleka znajduje się również w osoczu krwi, neutrofilach, ślinie, żółci, łzach i trzustce. Niektórzy badacze twierdzą, że 30% żelaza zawartego w mleku matki wiąże się z laktoferyną.

Komercyjnie głównym źródłem laktoferyny jest serwatka z mleka krowiego, ponieważ dostępność tego produktu w ogromnych ilościach sprzyja jej pozyskiwaniu.

Przeczytaj ten fascynujący artykuł: Jak powstaje mleko matki?

Jakie korzyści daje laktoferyna?

Laktoferyna wykazuje szereg właściwości, które sprzyjają jej zastosowaniu w niektórych produktach. Poniżej zobaczymy jej najważniejsze zalety.

Trochę mleka.
Laktoferyna jest niezbędnym składnikiem mleka, ułatwiającym transport żelaza.

Uczestniczy w metabolizmie żelaza

Jak wyjaśniono, laktoferyna wiąże się z 2 cząsteczkami żelaza i w ten sposób pomaga w jego transporcie przez krew. Ten środek transportu wspomaga metabolizm żelaza. Ogólnie rzecz biorąc, laktoferyna działa jako białko równoważące, które utrzymuje samoregulację organizmu.

Dowiedz się więcej o żelazie tutaj: Kiedy powinieneś brać suplementy żelaza?

Działanie przeciwdrobnoustrojowe

Jest dobrze udokumentowane, że laktoferyna wywiera działanie przeciwdrobnoustrojowe na wiele różnych patogenów, w tym grzyby, bakterie i wirusy. Powodów jest kilka.

Po pierwsze, Lf działa jako pierwsza linia obrony w jelitach i promuje wzrost bakterii probiotycznych, takich jak bifidobakterie i pałeczki kwasu mlekowego. Ponadto laktoferyna ma zdolność „porywania” jonów żelaza w miejscach infekcji, pozbawiając bakterie składnika odżywczego niezbędnego do ich wzrostu.

Ponadto Lf może wiązać się z błonami zewnętrznymi niektórych rodzajów bakterii, zmieniając ich sztywność i destabilizując je. W ten sposób hamuje ich wzrost.

Stwierdzono również działanie przeciwdrobnoustrojowe Lf przeciwko szczepom Helicobacter pylori. Inne odkrycia komentują jej wpływ na niektóre bakterie oporne na niektóre antybiotyki, takie jak Klebsiella spp. i Staphylococcus aureus.

Wiele właściwości przeciwdrobnoustrojowych Lf wynika z aktywności bioaktywnego peptydu znanego jako laktoferycyna lub Lfcn. Peptyd ten jest otrzymywany z degradacji Lf przez enzym pepsynę. Lfcn nie wchłania żelaza.

Aktywność immunomodulacyjna

Laktoferyna może wspierać proliferację, różnicowanie i aktywację komórek układu odpornościowego. Ponadto ułatwia rozpoznawanie niektórych antygenów i produkcję przeciwciał.

Specyficzne receptory Lf znajdują się na limfocytach, makrofagach i monocytach. Bierze również udział w regulacji aktywności komórek NK, czyli limfocytów niszczących komórki zakażone przez organizmy chorobotwórcze i komórki nowotworowe.

Obecnie wiadomo ponadto, że Lf ma zdolność indukowania produkcji substancji przeciwzapalnych, takich jak interleukina. Z drugiej strony grupa ekspertów twierdzi, że przeciwdrobnoustrojowe działanie laktoferyny może zapobiegać rozwojowi stanu zapalnego. W ten sposób zapobiega późniejszemu uszkodzeniu tkanek.

Efekt przeciwutleniający

Aktywność przeciwutleniająca związana z laktoferyną wiąże się z jej zdolnością do wychwytywania jonów żelaza. Minerał ten, w postaci jonowej lub niezwiązanej, działa jako akcelerator reakcji oksydacyjno-redukcyjnych, w których powstają wolne rodniki.

Naukowcy donoszą również, że wolne rodniki powstające podczas reakcji zapalnej mogą być neutralizowane przez laktoferynę. W ten sposób chroni ona komórki układu odpornościowego.

Może pomóc w leczeniu niektórych rodzajów raka

Niektóre badania wskazują, że zdolność Lf do modulowania cytokin prozapalnych wiąże się też z jej działaniem przeciwrakowym. Co więcej, ma sprzyjać śmierci komórek nowotworowych poprzez stymulację cytotoksycznej aktywności komórek NK.

Jednak wymagane są dalsze badania na ludziach, aby potwierdzić te wyniki.

Niektóre tabletki.
Stosowanie suplementów laktoferyny ciągle podlega badaniom, więc jeszcze długa droga do odkrycia jej zastosowań.

Jaka jest przyszłość laktoferyny w dziedzinie zdrowia człowieka?

Wiadomo, że laktoferyna odgrywa kluczową rolę w zwalczaniu infekcji, hamując replikację wirusów, takich jak HIV i innych z rodziny herpes. Lf działa jak naturalna bariera śluzówkowa, zarówno oddechowa, jak i jelitowa.

W badaniu obserwacyjnym, 75 pacjentów z aktywną infekcją COVID-19 wyzdrowiało po spożyciu syropu odżywczego z laktoferyną bydlęcą. Suplement zawierał 32 miligramy Lf w 10 mililitrach i 12 miligramów witaminy C oraz 10 miligramów cynku.

Chociaż te korzyści laktoferyny są obiecujące, potrzebne są dalsze badania, aby zweryfikować jej działanie przeciwwirusowe u ludzi oraz w badaniach laboratoryjnych. Eksperci uważają, że konieczne jest dalsze szukanie dowodów w celu uzyskania rozstrzygających wyników.

To może Cię zainteresować ...
Mleko pasteryzowane i mleko UHT – poznaj różnice między nimi
Krok do Zdrowia
Przeczytaj na Krok do Zdrowia
Mleko pasteryzowane i mleko UHT – poznaj różnice między nimi

Czy wiesz, czy się różni mleko pasteryzowane od mleka UHT? Pasteryzacja i uperyzacja to metody sterylizacji służące wydłużeniu okresu przechowywani...



  • Levay, Peter & Viljoen, Margaretha. (1994). Lactoferrin: A general review. Haematologica. 80. 252-67.
  • Marshall, K. (2004). Therapeutic applications of whey protein. Alternative medicine review : a journal of clinical therapeutic, 9 2, 136-56 .
  • Biswajit Mishra, Geeta Devi Leishangthem, Kamaldeep Gill, Abhay K. Singh, Swagata Das, Kusum Singh, Immaculata Xess, Amit Dinda, Arti Kapil, Ishan K. Patro, Sharmistha Dey, A novel antimicrobial peptide derived from modified N-terminal domain of bovine lactoferrin: Design, synthesis, activity against multidrug-resistant bacteria and Candida, Biochimica et Biophysica Acta (BBA) – Biomembranes, Volume 1828, Issue 2, 2013, Pages 677-686, ISSN 0005-2736, https://doi.org/10.1016/j.bbamem.2012.09.021.
  • Di Mario, F., G. Aragona, N.D. Bo, A. Ingegnoli, G.M. Cavestro, A.M. Moussa, V. Iori, G. Leandro, A. Pilotto, & A. Franze. 2003. Use of Lactoferrin for Helicobacter pylori Eradication: Preliminary Results. J Clin. Gastroenterol. 36(5):396-398
  • Legrand, Dominique & Elass, Elisabeth & Carpentier, Mathieu & Mazurier, Joël. (2005). Lactoferrin: A modulator of immune and inflammatory responses. Cellular and molecular life sciences : CMLS. 62. 2549-59. 10.1007/s00018-005-5370-2.
  • Brandenburg K, Jürgens G, Müller M, Fukuoka S, Koch MH. Biophysical characterization of lipopolysaccharide and lipid A inactivation by lactoferrin. Biol Chem. 2001;382(8):1215-25.
  • Pierre, J., Fontecave, M. & Crichton, R. Chemistry for an essential biological process: the reduction of ferric iron. Biometals 15, 341–346 (2002). https://doi.org/10.1023/A:1020259021641
  • Gifford, J.L. & Hunter, Howard & Vogel, Hans. (2005). Lactoferricin: a lactoferrin-derived peptide with antimicrobial, antiviral, antitumor and immunological properties. Cellular and molecular life sciences : CMLS. 62. 2588-98.
  • Hiroyuki Tsuda, Kazunori Sekine, Ken-ichi Fujita, and Masaaki Iigo. Cancer prevention by bovine lactoferrin and underlying mechanisms — a review of experimental and clinical studies. Biochemistry and Cell Biology80(1): 131-136. https://doi.org/10.1139/o01-239
  • Drago-Serrano ME, Flores-Romo L, Oliver-Aguillón G, et al. Lactoferrin as modulator of the immune response. Bioquimia. 2008;33(2):71-82.
  • Campione E, Cosio T, Rosa L, Lanna C, Di Girolamo S, Gaziano R, Valenti P, Bianchi L. La lactoferrina como barrera natural protectora de la mucosa respiratoria e intestinal contra la infección por coronavirus y la inflamación. Revista Internacional de Ciencias Moleculares . 2020; 21(14):4903. https://doi.org/10.3390/ijms21144903
  • Serrano G, Kochergina I, Albors A, Diaz E, Oroval M, Hueso G, et al. Liposomal Lactoferrin as Potential Preventative and Cure for COVID-19. Int J Res Health Sci. 2020;8(1):8-15.
  • Wang, Y., Wang, P., Wang, H., Luo, Y., Wan, L., Jiang, M., & Chu, Y. (2020). Lactoferrin for the treatment of COVID‑19 (Review). Experimental and Therapeutic Medicine, 20, 272. https://doi.org/10.3892/etm.2020.9402
  • Nibbering, P. H., Ravensbergen, E., Welling, M. M., van Berkel, L. A., van Berkel, P. H., Pauwels, E. K., & Nuijens, J. H. (2001). Human lactoferrin and peptides derived from its N terminus are highly effective against infections with antibiotic-resistant bacteria. Infection and immunity69(3), 1469–1476. https://doi.org/10.1128/IAI.69.3.1469-1476.2001
  • Drago Serrano, María Elisa Lactoferrina: producción industrial y aplicaciones Revista Mexicana de Ciencias Farmacéuticas, vol. 38, núm. 3, julio-septiembre, 2007, pp. 30-38.